edebiyat ile ilgili bilgi kaynakları

Âşık denilen halk şairlerinin, anlatı ve şiir türlerinde verdikleri edebiyat yaratıları. Anlatı türünde, uzun birtakım kahramanlık romanları ya da daha kısa birtakım türkülü öyküler oluşmuştur. Şiir t...

(1934 Diyarbakır), eleştirmen. Ortaöğrenimini Dicle Köy Enstitüsü, sonra Öğretmen Okulu'nda, yükseköğrenimini Ankara Gazi Eğitim Enstitüsü'nde tamamladı (1958). Hacettepe Üniversitesi Temel Bilimler Y...

(1899 Buenos Aires-1989 Cenevre), Arjantinli yazar. I. Dünya Savaşı sırasında İspanya ve İsviçre'de yaşadı. Madrid'deyken (1919-1921) geleneksel şiiri eleştiren "Ultraismo" hareketine katıldı. 1921'de...

(1911 Yanya-1996 İstanbul)edebiyat tarihçisi. Öğrenimini Yüksek Öğretmen Okulu, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde tamamladıktan sonra (1934) on yıl kadar çeşitli illerde lise öğretmenliği yaptı. Daha ...

Anlamları ayrı, söylenişleri aynı olan sözcüklerle yapılan kafiye. 10'dan fazla türü olan cinasla yapılmış kafiyeler, en yoğun olarak divan edebiyatında görülür. Hayalî'nin aşağıdaki kafiyeleri cinasl...

Bir olayı ya da olguyu gerçek nedeni dışında güzel bir nedene bağlama sanatı. Nedim'in "Olmadı tenhaca bir işret çemende yâr ile / Üstüme göz dikti nergisler nigehbân oldu hep" beytinde sevgilisiyle y...

Bir manzumeyi oluşturan ikiden çok dizeli parçaların adı. Bendi oluşturan dizelerin sayısına ya da beyitlerde gözetilen kurallara bağlı olarak manzumeler murabba (dörtlü), muhammes (beşli), terciibend...

Adil Erdem Bayazıt (1935 - 2008) 1939 yılında Kahramanmaraş'ta doğdu. İlk ve orta öğrenimini Kahramanmaraş'ta tamamlayan Bayazıt, sırasıyla 1953'te İstiklal Ortaokulu'ndan, 1959 yılı...

(1916 İstanbul - 1973 İstanbul)edebiyat tarihçisi ve eleştirmen. İlköğrenimini Anamur'da, ortaöğrenimini İstanbul Kabataş Lisesi'nde, yükseköğrenimini Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'...

Eski Yunan-Lâtin şiirinden başlayarak Batı edebiyatında kullanılan ve uzunlu kısalı hece gruplarından oluşan vezin, ölçü. Türk halk şiirinde ise ayak terimi kafiye karşılığı kullanılır. Bu söyleyişin ...

Türk edebiyatı tarihinde Çağatay ve Osmanlı lehçelerinin yanı sıra Horasan'dan Anadolu'ya, Kafkasya'dan Bağdat'a kadar 14. yüzyıldan başlayarak geniş bir alanda gelişen edebî lehçeye Azerî Türkçesi de...

Divan Edebiyâtı, Türklerin İslâmiyeti kabul etmeleriyle 11. yüzyılda Karahanlılar devrinde Mâverâünnehr'de ve 13. yüzyılda bilhassa Anadolu'da ortak İslâm kültür ve medeniyetinin tesirinde ortaya koyd...

Aynı vezinde iki dizeden oluşan nazım birimi. Sözcük, eski edebiyatta Arapça söylenişine uygun olarak beyt biçiminde kullanılmıştır. Sözlük anlamı, "ev, hane, yuva"dır. Divan edebiyatında beytin ana n...

(1920 Gümülcine-1976 İstanbul), yazar. Ortaöğrenimini Edirne Lisesi'nde, yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde tamamladı (1944). Sıvas (1945), Diy...

(1870 Voronezh-1953 Paris), Rus yazarı. Edebiyat yaşamına gazetecilikle başladı. Çehov ve Gorki ile dostluk kurarak "Sreda" ve "Snanije" adlı gerçekçiler gruplarına katıldı. 1920 yılında Fransa'ya göç...

Arapça "vehm"den türetilen bu sözcük, kuşkuya düşürme anlamındadır. Edebiyat terimi olarak, iki ya da daha çok anlamlı bir sözcüğü, en yaygın anlamını kullanır görünerek en uzak anlamıyla kullanmaya d...

Roma'nın kuruluşuyla başlayan ve Lâtince yazılmış ürünlerden oluşan edebiyat. Lâtin edebiyatı, tanrılar ve atalar adına verilen şölenlerde okunan şiirler ve şarkılardan oluşan Etrüks edebiyatından ve ...

(1884 Pirezren-1910 İstanbul) yazar. Ortaöğrenimini Robert Kolej'de tamamladı. I. Meşrutiyet'ten sonra gazeteciliğe geçerek Osmanlı, Sadây-ı Millet ve kendi yayımı olan Hilâl gazetelerinde yazdı. Genç...

(?, Aydın - 1707, ?)halk şairi. 1651'de yazıldığı saptanan (Prof. Pertev N. Boratav) bir şiirindeki "Vatanı aslimiz Aydın ilidir" mısraına dayanarak Aydın'da doğduğu ileri sürülmektedir. Dinsel olmaya...

(1907 İstanbul-1974 İstanbul), edebiyat tarihçisi. Öğrenimini Yüksek Öğretmen Okulu Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde tamamladıktan sonra (1930) Edirne Lisesi ile İstanbul Kabataş ve Galatasaray lisel...

Tasavvuf etkisinde ve tarikatlar çevresinde gelişen edebiyat. Tasavvufî halk edebiyatı, tekke edebiyatı gibi adlarla da anılmıştır. Her iki ad da bu edebiyatın niteliğini belirtmede yetersizdir. Örneğ...

(1870 Manastır-1934 İstanbul), şair. Babası Binbaşı Şahabettin Bey'in ölümü üzerine ailesiyle birlikte İstanbul'a geldi. Ortaöğrenimini Eyüp ve Gülhane askerî rüştiyelerinde, yükseköğrenimini Askerî T...

Aruz ölçüsünün belli bir kalıbıyla yazılan dört dizelik nazım biçimi. Kafiye düzeni rubainin aynıdır. Aruzun failâtün fâilâtün fâilün kalıbıyla yazılır. Tuyug terimi "duy-" kökünden türemiştir. Cinasl...

ŞIir ya da düzyazıda benzer harf ve hecelerin bir uyum yaratacak biçimde tekrarlanması. Bir ses oyunu da sayılabilecek ilk aliterasyon örneklerine eski Yunan, Lâtin ve Cermen şiirinde rastlanmaktadır....

Hece vezniyle yazılmış şiirlerde dizelerin vezne göre bölündüğü yer. Durgu, ölçüm sözcükleri de kullanılmıştır. Amaç hece sayısı eşit dizelerde tekdüzeliği gidererek bir uyum sağlamaktır. Beş hecelile...