Debi ile ilgili bilgi kaynakları

Bir olayı ya da olguyu gerçek nedeni dışında güzel bir nedene bağlama sanatı. Nedim'in "Olmadı tenhaca bir işret çemende yâr ile / Üstüme göz dikti nergisler nigehbân oldu hep" beytinde sevgilisiyle y...

Bir eylemin, bir sıfatın ya da başka bir belirtecin anlamını zaman, yer, ölçü, nitelik, soru kavramları bakımından açıklayan sözcük, zarf....

Divan Edebiyâtı, Türklerin İslâmiyeti kabul etmeleriyle 11. yüzyılda Karahanlılar devrinde Mâverâünnehr'de ve 13. yüzyılda bilhassa Anadolu'da ortak İslâm kültür ve medeniyetinin tesirinde ortaya koyd...

ŞIir ya da düzyazıda benzer harf ve hecelerin bir uyum yaratacak biçimde tekrarlanması. Bir ses oyunu da sayılabilecek ilk aliterasyon örneklerine eski Yunan, Lâtin ve Cermen şiirinde rastlanmaktadır....

(1870 Voronezh-1953 Paris), Rus yazarı. Edebiyat yaşamına gazetecilikle başladı. Çehov ve Gorki ile dostluk kurarak "Sreda" ve "Snanije" adlı gerçekçiler gruplarına katıldı. 1920 yılında Fransa'ya göç...

Bir edebiyat yapıtını oluşturan anlatımsal ögelerin tümü, şekil, form. Bu anlamda, dil, üslup, kompozisyon, türe ilişkin yapı ve anlatım özelliklerini kapsar. Edebiyatta anlatım yolları açısından kaba...

(1884 Pirezren-1910 İstanbul) yazar. Ortaöğrenimini Robert Kolej'de tamamladı. I. Meşrutiyet'ten sonra gazeteciliğe geçerek Osmanlı, Sadây-ı Millet ve kendi yayımı olan Hilâl gazetelerinde yazdı. Genç...

Anlamları ayrı, söylenişleri aynı olan sözcüklerle yapılan kafiye. 10'dan fazla türü olan cinasla yapılmış kafiyeler, en yoğun olarak divan edebiyatında görülür. Hayalî'nin aşağıdaki kafiyeleri cinasl...

(1884 Üsküp-1958 İstanbul), Türk şair ve düşünürü. Asıl adı Mehmet Agâh'tır. Nişli İbrahim Bey'in oğludur. İlköğrenimini Üsküp'te, ortaöğrenimini Selânik ve İstanbul Vefa idadilerinde (lise) tamamladı...

(1883 Çorlu-1952 Ankara), öykü, roman yazarı. Çocukluk yıllarında düzenli bir öğrenim yapma olanağı bulamadı. Balkan Savaşları'na kadar toprağa bağlı işlerde çalışarak ailesini geçindirdi. Bir yandan ...

Hece vezniyle yazılmış şiirlerde dizelerin vezne göre bölündüğü yer. Durgu, ölçüm sözcükleri de kullanılmıştır. Amaç hece sayısı eşit dizelerde tekdüzeliği gidererek bir uyum sağlamaktır. Beş hecelile...

Arapça "vehm"den türetilen bu sözcük, kuşkuya düşürme anlamındadır. Edebiyat terimi olarak, iki ya da daha çok anlamlı bir sözcüğü, en yaygın anlamını kullanır görünerek en uzak anlamıyla kullanmaya d...

(?, Aydın - 1707, ?)halk şairi. 1651'de yazıldığı saptanan (Prof. Pertev N. Boratav) bir şiirindeki "Vatanı aslimiz Aydın ilidir" mısraına dayanarak Aydın'da doğduğu ileri sürülmektedir. Dinsel olmaya...

Aruz ölçüsünün belli bir kalıbıyla yazılan dört dizelik nazım biçimi. Kafiye düzeni rubainin aynıdır. Aruzun failâtün fâilâtün fâilün kalıbıyla yazılır. Tuyug terimi "duy-" kökünden türemiştir. Cinasl...

Tasavvuf etkisinde ve tarikatlar çevresinde gelişen edebiyat. Tasavvufî halk edebiyatı, tekke edebiyatı gibi adlarla da anılmıştır. Her iki ad da bu edebiyatın niteliğini belirtmede yetersizdir. Örneğ...

Osmanlı Devleti'nde on dokuzuncu yüzyılda Tanzimat Fermanıyla başlayan Batı'ya yönelişe paralel olarak Batı edebiyatının örnek alındığı yeni edebiyata verilen ad. Divan Edebiyatı geleneği, Tanzimat'la...

Bir konuyla ilgili düşünceleri, görüşleri toplayarak o konuyu aydınlatmak için yapılan soruşturma. Bu tür soruşturmalarda uzmanlara, ilgili konuda bilgi sahibi kişilere başvurulur. Sanat-edebiyat derg...

Âşık denilen halk şairlerinin, anlatı ve şiir türlerinde verdikleri edebiyat yaratıları. Anlatı türünde, uzun birtakım kahramanlık romanları ya da daha kısa birtakım türkülü öyküler oluşmuştur. Şiir t...

(1907 Gümülcine-1998 Paris), halk edebiyatı uzmanı. Ortaöğrenimini Kumkapı Fransız Okulu'nda ve İstanbul Erkek Lisesi'nde (1927), yükseköğrenimini, Yüksek Öğretmen Okulu Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'...

(1866 İstanbul - 1905 İngiltere) şair ve yazar. Hukuk Mektebi'nden ayrılarak Hariciye Nezareti'ne girdi. Bir yandan da Mizan gazetesine yazıyordu. II. Abdülhamit yönetimince gönderildiği sürgün yerind...

Divan edebiyatında kolayca anımsanan, söyleyiş güzelliğinin yanı sıra derin bir anlam da taşıyan dizeler için kullanılan deyim. Sözlük anlamı "seçkin, güzel, latif"tir. Bütünsellikten çok, parça güzel...

(1899 Buenos Aires-1989 Cenevre), Arjantinli yazar. I. Dünya Savaşı sırasında İspanya ve İsviçre'de yaşadı. Madrid'deyken (1919-1921) geleneksel şiiri eleştiren "Ultraismo" hareketine katıldı. 1921'de...

Bir akarsuyun yatağından bir saniyede geçen su tutarı; metre küp/saniye olarak gösterilir....

(1927 Giresun), yazar, eleştirmen. Soyadı Kalpakçıoğlu. Ortaöğrenimini Erzurum Lisesi'nde, yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi'nde tamamladı (1949). Özel fabrikalarda muhasebecili...

19. yüzyılın ilk yarısında klasisizme tepki olarak doğan sanat akımı, romantizm. İngiltere'de Wordsworth, Coleridge, Lord Byron, Shelley, Keats, Burns, Blake, W. Scott, Percy; Almanya'da Goethe, Schil...