ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Bir salgı bezi ya da bez hücresinden üretilip salınan maddelere verilen genel ad. Genellikle, bu maddelerin, bedenin öteki hücreleri üzerinde fizyolojik kontrol etkileri vardır. Salgılanan madde bir k...

Pullu memeligiller familyasından, dişsiz, memeli hayvan. Endonezya-Malaysiya bölgesinde ve Afrika'nın güneyinde yaygın olarak bulunur. Burnunun ucundan tırnaklarının ve kuyruğunun ucuna kadar kiremit ...

Kütahya ve çevresinde hüküm sürmüş bir Türk beyliği. Toprakları, doğuda Afyonkarahisar ve Denizli, batıda Gediz ve Menderes vâdilerine kadar uzanırdı. Germiyan, önceleri Türk aşîretlerinin birinin...

Fatımî, Eyyubî ve Memlûk sultanlığı devirlerinde Mısır ve Suriye'de, sonra da Osmanlı Devleti idaresinde, kimlik belgesi anlamında kullanılmış terim. Mısır'da, fellahların oturmak zorunda oldukları ye...

İç içe çeşitli renk halkalarıyla bölünen, kalseduan kuvarsı türünden, sert, parlak ve değerli bir taş. Volkanik kayaçlardaki boşlukların çeperlerinde mineral ya da organik maddelerin, genellikle de si...

Yıl çıbanı, Halep çıbanı, Bağdat çıbanı, Diyarbakır çıbanı, Antep çıbanı gibi adlarla da anılan ve dünyâda belirli iklim bölgelerinde görülen bir hastalık. Akdeniz ve Ortadoğu'da sık olan Şark çıbanın...

(1471 Nürnberg-1528 Nürnberg), Alman gravürcüsü ve ressamı. Almanya'nın yetiştirdiği en büyük sanatçılardan biridir. İlk desen derslerini, kuyumcu olan babasından aldı. 15 yaşındayken babası tarafında...

Asetik asidin tuzu ya da esterleri. Asetik asidin asit hidrojeni yerine bir metal ya da organik kökün geçmesiyle oluşurlar. Plastik ve elyaf üretiminde çözücü olarak kullanılan asetat esterler büyük t...

Canlıların özelliklerini ve kalıtsal karekterlerini inceleyen, bu karekterlerin nesillere geçişini belli kalıtım kânunlarına bağlayan, genin yapı ve görevlerini araştıran verâset ilmi. Kalıtım bilimi ...

Eski Yunan kentlerinde ve Anadolu sitelerinde siyaset ve ticaret işlerinin görüşülüp konuşulduğu, çevresi revaklı alan ve çarşı yeri. Roma kentlerinde aynı işlevi forum görüyordu. Eski sitelerde bural...

Güneş ışınlarından yeterince istifâde etmeyen, düzensiz ve kötü beslenen, kötü sağlık şartlarında yaşayan çocuklarda görülen bir kemik hastalığı. Vücutta D vitamini eksikliği, kalsiyum ve fosfor meta...

Yerli bir armut çeşidi (Pyrus communis). Orta büyüklüktedir. Yaz ortasında olgunlaşan meyveleri sarı kabuklu ve kendine özgü hoş kokuludur. ...

Üzeri kubbeli ya da açık su haznesi. Genellikle cami avlularında bulunur. Çevresindeki musluklardan ya da ortasındaki fıskiyeden bol su akar. Abdest alınması amacıyla yapılan şadırvanlar kare, daire y...

Tekerlekleri tırtıllı, kendinden itimli, top, makineli tüfek ya da güdümlü mermilerle donatılmış zırhlı savaş aracı. Yapısı gereği arazide kolayca hareket eder. Motor ve aktarma organlarını taşıyan bi...

Yeryüzü ve denizaltındaki doğal mağaralarda araştırma ve incelemeyi konu alan bilim dalı. Mağarabilim deyimi, ilk olarak 1890'da arkeolog Emil Riviere tarafından ileri sürüldü. 1774 yılında Esper, Bav...

Genellikle böbreklerin iyi çalışmamasına bağlı olarak, metabolizmanın zehirli artıklarının sidikle atılamayıp kanda birikmesi sonucu ortaya çıkan hastalık. Belirtileri, derinin toprak rengini alması, ...

Bir düzlemin, ufuk çizgisine eğim derecesini saptayan, dik ya da yatay olup olmadığını anlamaya yarayan alet. Yapı işlerinde kullanılan düzeç, kabarcıklı ve ipli olmak üzere iki çeşittir. ...

Afrika ve Güneydoğu Asya'da yaşayan cüce bir ırktan olan kimse. Pigmelerin boyları genellikle 1-1,20 metredir. Nereden geldikleri hakkında sağlıklı bilgi yoktur. Renkleri, kahverengi ile sarı arasında...

Düzyazıda cümle içinde ya da sonlarında bulunan uyak (kafiye). Secili düzyazıya da müsecca denilmiştir. Seci, söz ya da tamlamalar arasında oluşuna (sec-i mutlak), aynı fiile bağlı cümlelerin sonunda ...

ZENCEFİLGİLLER (Zingiberaceae); Tropik ve Subtropik bölgelerde yetişen sürünücü rizomlu veya yumrulu çok yıllık otsu bitkiler. Yapraklar büyük saplı, aşağıda kın şeklinde, düz veya eliptik şekillerde...

Beyni çevreleyen kemiklerin sıkıca kenetlenmesiyle oluşan yapı. Beyni dış etkilerden korur. Şekli yumurtamsıdır. Alt arkasında omurga ile eklemlenir. Ön tarafına yüz kemikleri bağlanır. Sekiz kemiğin ...

Hristiyanlıkta bir müminin çiğnediği dinsel yasak yüzünden kilise topluluğu dışına atılması. Yunanca "Aphorizein" sözcüğünden bozularak yaygınlaşan deyimi ilk kez Yahudiler kullandılar. Daha çok "din ...

İstanbul'da ve Anadolu'da yayımlanan dergi (1908-1966). "Sıratımüstakim" adıyla yayına başladı.Meşrutiyet yanlısı bir çizgi izleyen derginin başyazarı ve yöneticisi Mehmed Âkif'ti (Ersoy). 1925'te kap...

ses olayını ilk defâ fizîkî yönden açıklayan felsefeci ve mûsikî üstâdı. İsmi, Muhammed bin Turhan bin Uzluğ bin Turhan et-Türkî el-Fârâbî olup, künyesi Ebû Nasr'dır. 873 (H.259) senesinde Türkistân'ı...

Dış görünüşü piyanoya benzeyen küçük org. Körüğü ayakla işletilir. Serbest dilli ve borusuzdur. Üçleme sistemine dayalı, klavyeli bir çalgıdır. Ayakla işletilen iki körük aracılığıyla bir depoya doldu...