ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Vücûdun, allerjisi olduğu kimyâsal veya fiziksel tahriş edicilere ve mikroorganizmaların sebeb olduğu lokal tahrişe verdiği cevap. İltihâbî her rahatsızlık -it (veya -itis) sonlanmasıyla ifâde edilir...

Tohumlu bitkilerin üreme organı. Çiçeğin görevi, aynı bitkinin bütün özelliklerini taşıyan yeni soyların gelişeceği tohumları üretmektir. Çiçeklerin çoğu dıştan içe doğru sırasıyla çanak yaprak, taç y...

Topkapı Sarayı'nda büyük kapı olan Babıhümayun ile Babüssade ya da Babüsselam denilen sarayın orta kapısı arasındaki avlu. Buraya "birinci yer" de denir. Burada savaşa gidiş, bayram, cuma, cülus, cena...

Türk alfabesinin on birinci harfi. Sesbilim bakımından dar, düz ve kalın ünlü. Sınıflama ve sıralamalarda, maddelerin sırası harflerle gösterildiğinde, on birinci maddenin başına getirilir. Roma rak...

Dik bir taştan oluşan, tarihöncesine ait anıt; bir megalit türü. Keltçe "uzun taş" anlamına gelir. Menhirler, daire, yarım daire ya da elips hâlinde dizilidir. Britanya'da bunlardan 5.000 adet vardır....

Yiyecek maddelerinin, tozların, özellikle çiçektozlarının yol açtığı, hapşırma, göz kızarması ve kaşınmayla başlayan alerjik nezle. Bu nezle türü burun mukoza zarı ya da göz sümüksel zarının gösterdiğ...

Akışkan moleküllerinin katı yüzeylere takılması. Gaz maskelerinde (aktif kömürün gazı tutması), çeşitli saflaştırma işlerinde (kemik tozunun şeker çözeltisindeki renkli bileşikleri tutması) adsorbsiyo...

Bataklık, ırmak ve göl kıyılarında yaşayan balıkçıl türü (Egretta alba). Gagasından ve bacaklarından başka her yeri beyazdır. Sürü hâlinde yaşar, insana yakınlığıyla bilinir. ...

İslâm inanışına göre, kıyamet gününde bütün ölülerin dirilerek toplanacağı ve Tanrı katında günahlarla sevapları tartacak terazinin kurulacağı alan. Arsa kelimesinin çoğulu olan arasât, "Üzerinde b...

Isının bir yerden başka bir yere iletim (kondüksiyon), taşınım (konveksiyon) ve ışınım (radyasyon) yoluyla akması. İletim ya da iletkenlikle yayılma (ateş tutulan maşanın elle tutulan bölümünün ısınma...

Suriye'nin başşehri veya "Dımaşk" şehrinin merkez olarak kabul edildiği Suriye bölgesine verilen ad. Bu bölgenin merkezi olan Dımaşk şehrine "Şam" da denilmektedir. Şehir merkezi Suriye'nin güneybatı ...

7 Ekim 1826 tarihinde Osmanlı Devleti ile Rusya arasında Romanya'nın Akkerman kentinde imzalandı. Rusya, Osmanlılar'la yaptığı Bükreş Antlaşması'na (1812) ikinci yıldan itibaren itiraz etmeye ve bunun...

Kadın hastalıklarıyla ilgili tıp dalı. Jinekoloji, kadın organizmasını ve cinsel organlarını fizyolojik, morfolojik ve patolojik bakımdan inceler. Jinekoloji alanında uzmanlaşan doktorlara jinekolo...

Su altında gidebilen araç. Denizaltı, 1776′ da Bushnell tarafından icat edildi. Çeşitli kişilerce birçok özellik eklenerek geliştirilen denizaltılar, günümüzde artık atom gücüyle çalışır hâle ge...

Genellikle folklor ve halk edebiyatı ürünlerinin yer aldığı sırtı dar, eni geniş, uzunlamasına açılan yazma kitap türü. Biçimi nedeniyle halk arasında "sığırdili, dana dili cöngü" de denilir. Cönkler,...

Renksiz, saf haldeyken duman çıkaran, kuvvetli inorganik bir asit (HNO3). Sanayide Ostwald yöntemi, elektrik arkı yöntemi (Norveç yöntemi) ya da sülfürik asitin sodyum nitrat üzerine etkisiyle üretili...

Havanın nemini ölçmeye yarayan araç. Nemölçer de denir. Higrometrelerle genellikle bağıl nem ölçülür. Duyarlığı az olmakla beraber içinde bir insan saçı bulunan saçlı higrometre yaygın olarak kullanıl...

Bir akarsuyun denize kavuştuğu yerde iki kola ayrılmasıyla oluşan, üçgeni andıran alüvyon birikintisi adacık. Delta da denilen çatalağız, akarsuların deniz düzeyine yakın ovalara indikleri zaman hızla...

İnsanlarda doğumların sınırlandırılması ya da istenmeyen gebeliklerin önlenmesi amacıyla başvurulan yöntemlerin tümü. Doğum kontrolü yöntemleri üç ana grupta toplanabilir: Belirli zamanlarda cinsel il...

Kırgızistan ile Tacikistan arasında en yüksek tepelerden biri. Transalay'da Pamir Dağları üzerindedir. Yüksekliği 7.128 m....

İsveç Kralı XII. Karl ile Çar I. Petro arasında Poltava kenti dolaylarında yapılan savaş (1709). İsveç Kralı XII. Karl, Ukrayna Kazakları tarafından desteklenen ordusuyla büyük buğday ambarlarının bul...

Hz. Davut'a indirilmiş olan kutsal kitabın adı. Kelime olarak "yazılı şey ve kitap" anlamına gelir. Zebur, ilâhî kitapların en küçüğü olup yeni dinî hükümler getirmemiştir. Bugün elde bulunan Zebur nü...

1870 Fransa-Prusya Savaşı'nın sonucunu belirleyen son çarpışma (1 Eylül 1870). Savaş, Fransa-Belçika sınırında Meuse Irmağı kıyısındaki Sedan'da oldu. Mareşal Mac-Mahon komutasındaki Fransız ordusu 12...

Yirmi dört Oğuz boyundan biri. Afşarlar, Oğuz göçleriyle İran, Suriye ve Anadolu'ya yayıldılar. İran'da zaman zaman önemli siyasî olaylara karıştılar. 18. yüzyılda İran tahtını ele geçiren Nadir Şah, ...

Osmanlı döneminde okuma, yazma ve basit din bilgileri öğreten okul. Beş-altı yaşındaki kız ve erkek çocukların okudukları bu okullara sübyan mektebi de denirdi. Öğretim genellikle ezbere dayanırdı. İl...