ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Osmanlı İmparatorluğu'nda askerî ya da sivil yüksek devlet memurlarına verilen bir unvan. Sözcük zamanla Mısır, Suriye, Irak, Ürdün gibi ülkelerde de yayılmış ve kabul edilmiştir. Sözcüğün, en büyük e...

Resmî adı Uganda Cumhuriyeti'dir. Başkenti Kampala, nüfusu 23 500 000 (2000)'dur. Yüz ölçümü 235 880 km2 olan Uganda'nın yönetim biçimi cumhuriyettir. Para birimi Şilin ve resmî dili İngilizce'dir....

Asetilenlerin en basiti olan renksiz, yanıcı bir gazdır. Kalsiyum karbüre (karpit) su etki ettirilerek hazırlanır. Zayıf bir asittir. Asetilen gazı basınç altındayken patlayabilir. Bu yüzden aseton iç...

Yunan mitolojisinde Yunanlıların en büyük tanrısı, tanrıların tanrısı, Kronos ile Rea'nın oğlu, Hera'nın kardeşi ve kocasıdır. Zeus, gökle ilgili doğal güçlerin tümünü kişilendiren varlıktır. Işık, ay...

İnsanın birdenbire aşırı sıcak karşısında kalması sonucu ortaya çıkan sağlığa zararlı durum. Sıcak hava da soğuk hava kadar tehlikelidir, ciddî rahatsızlıklara ve ölümlere yol açabilir. Beyinde vücudu...

Halife Ömer zamanında Sasani İmparatorluğu ile Müslümanlar arasında yapılan savaş (642). İslâm ordusunun başında Numan bin Mukarrın bulunuyordu. Bu savaş, İranlılar ile Müslümanlar arasında son savaş ...

Arapça, İbranice, Süryanice, Habeşçe ve Fenike dillerini konuşan uluslar topluluğuna verilen ad. Efsanelere göre Nuh'un oğullarından biri olan Sam'dan türemişlerdir. Bu uluslar topluluğunun en önemli ...

Knidliler (Cnidaria) dalının serbest yaşayan türü. Medüz olarak da bilinir. Hemen hemen tümü denizlerde yaşar, ama seyrek olarak tatlı suda yaşayan türleri de vardır. Denizanası, çevresinde dalayıcı d...

Semizotugiller (Portulacaceae) familyasından, etli ve mayhoş yaprakları sebze olarak yenilen otsu bir bitki. Semizotu, tek yıllık yabani bir ottur. Sapı 100 cm kadar uzunluğunda, yatık durumda ve etli...

Etkeni, vücuda mikroplu su ve besinlerin yenmesiyle giren Salmonella typhi türü bakteri olan enfeksiyon hastalığı. Büyük tifo salgınlarının çoğu kent su şebekesinin kirlenmesiyle ortaya çıkar. Bunun y...

Baklagillerden bir ağaççık (Cassia acutifolia), bu bitkinin meyvesi ve yine bu bitkiden elde edilip müshil olarak kullanılan madde. Sıcak yerlerde yetişir. Sarı renkli çiçekleri salkımlar hâlinde, leg...

Mısır'da Assuan bölgesinde, Nil kıyısında arkeolojik yer. Burada bulunan firavunlar dönemine ait yapıtlar, Assuan Barajı'nın yapımında sular altında kalmasın diye, UNESCO'nun yardımıyla 1963-1968 aras...

Periyodik cetvelin 4B grubunda yer alan metal element. Doğada, zirkonyum cevherleri arasında bulunur. Sert bir metal olup nükleer reaktörlerin kontrol çubuklarının yapımında ve elektrik ampullerinin t...

Kurşunî gri renkte, yaygın bir kurşun minerali ve kurşunun önemli bir cevheri. Tortul kayaçlar boyunca hidrotermal damarlar biçiminde, ayrıca kireçtaşı ve dolomitli kayaçlarda rastlanır. En çok Almany...

Bakteri, mantar ve bitki hücrelerinde hücre zarının üzerinde yer alan yapı. Bitki hücrelerinde selüloz telleriyle pektin, lignin, hemiselüloz vb. maddelerden oluşur. Bitki hücrelerini dış etkenlerden ...

Aralarında gaz bulunan iki elektrot arasında, ışık saçan yüksek akım yoğunluklu elektriksel boşalma. Elektrik yayı (arkı) da denir. Akım için gerekli iyonları, çoğunlukla, buharlaşan elektrotlar sağla...

Hint-Avrupa dillerinin Eski Anadolu dalından bir dil. Hititçe, Anadolu'da devlet kuran Hititler'in dilidir. Hititler daha Kuşşar Krallığı çağından beri, çiviyazısını kullanmaktaydılar. Çiviyazısıyla y...

Hava ya da su gibi esnek bir ortamda ilerleyerek bir aletle saptanabilen ya da insan kulağında işitme duyusuna yol açan basınç değişimi, parçacıkların yer değiştirmesi ya da gerilme gibi mekanik düzen...

Tatlı sularda tek başına yaşayan, çıplak gövdeli, küçük polip cinsi (Hydra). Su bitkilerine tutunarak yaşar. Dokunaçlarıyla yakaladığı supiresi gibi küçük kabuklularla beslenir. Avrupa'da, mikroskopik...

Orta Çağ'da Karadeniz'in kuzeyindeki geniş ovalarda ve Balkanlar'da yaşamış olan göçebe bir Türk boyu. Merkezî bir devlet kuramadıkları, yerleşik hayata geçemedikleri için tarihteki rolleri önemli olm...

Genellikle bir ölçülü, içeriği ve biçimi müzik dışı bir fikirle belirlenen orkestra parçası. Senfonik şiirlerin esin kaynağı çoğu kez edebiyattır. Liszt'in "Mazeppa" (1851) ve Çaykovski'nin "Romeo ve ...

Eskiden söyleyeni bilinmeyen şiirlerin altına yazılan söz. Arapçada "bilmem" anlamındadır. La biçiminde kısaltılarak da kullanılmıştır. ...

Osmanlı devlet örgütünde, hükümdarın dışarıyla ilişkisini sağlamak, haberciliğini yapmakla görevli memur. Mabeyincilik kurumu, saltanatın tarihiyle yakın ilgilidir. İlk kez Emevîlerde ve daha sonra da...

Avrupa devletleri arasında, 1 Ağustos 1914'te başlayan ve 11 Kasım 1918'de sona eren savaş. İttifak Devletleri (Almanya, Avusturya-Macaristan) ile İtilâf Devletleri (İngiltere, Fransa, Çarlık Rusyası,...

Güneydoğu Yugoslavya ve kuzey Yunanistan'da yaklaşık 400 km. uzunlukta ırmak. Arnavutluk sınırında, Şar Dağları'ndan doğar, güneye akarak Selânik Körfezi'ne dökülür. En önemli kolu, Yugoslavya'da Crna...