ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Eskiden kadınların kullandığı bir başlık. Genellikle kentli, en çok da İstanbullu kadınlar ev içinde giyerdi. Saçları kâkül ve perçem dışında örter, değerli süsler, işlemeler, taşlar ya da tüylerle be...

Müzikte bir parçanın coşkulu, tutkulu biçimde çalınması gerektiğini belirtir. Beethoven'in op. 57 Appassionata Sonatı bu terimin en güzel ifadesidir. İlk kez bu sonata başlık olarak kullanılmış ve son...

Çarlık Rusyası'nda meclis. Üyeleri, görev ve yetkileri çeşitli dönemlerde farklılıklar gösterdi. Temelde çarların otoritesini sınırlayan kuruluşlardı. II. Aleksandr döneminde üyeleri seçimle gelen ken...

Peygamber ve Dört Halife için yazılan kasidelerin adı. Muhammet Peygamber için yazılanlara naatı şerif, Dört Halife için yazılanlara naatı ciharyâr, Ali için yazılanlara da naatı Ali adı verilmiştir. ...

Batı Avrupa ve Kuzey Afrika'da yabanî olarak yaşayan, evcilleştirilmiş türleri kümeslerde üretilen küçük bir tavşan (Oryctolagus cuniculus, Cuniculus cuniculus). Anayurdu İspanya ve Güney Avrupa'd...

İlk Çağda Mısır'da kullanılan resim yazısına Yunanlıların verdiği ve "kutsal yazı" anlamına gelen ad. Eski Mısırlıların kullandığı resim yazısı olan hiyeroglif yazıda, her sembol bir sözcük ya da hece...

Havanın üst katmanlarında soğuktan donan su damlacıklarının, yuvarlak buz parçaları hâlinde yere düşmesi. Dolu taneleri 2-3 mm çaplı bir küreden bir yumurta büyüklüğüne kadar olabilir. Tarım ve hayvan...

Eski Roma'da üç sınıftan ikincisinin üyesi olan yurttaşlara verilen ad. Orta Çağ Avrupası'nda özel eğitimle yetişmiş, belli ülküler taşıyan, soylu, atlı savaşçı. Derebeylik düzeninde soyluluk unvanlar...

Güney Ege ve Akdeniz kıyılarında alyanak olarak da bilinen, sırtı gri-mavi olan ve gözleri arasında sarı bir leke bulunan balık. Boyu 50 cm'yi bulan çipura, kıyı diplerini ve limanları sever. Ege ve A...

Kazakistan ve Özbekistan arasında, deniz seviyesinden 50 m. kadar aşağıda tuzlu göl (Batı Türkistan). Asya'da Hazar'dan sonra ikinci geniş gölken 1960 sonrasında Seyhun ve Ceyhun ırmaklarının yönünün ...

Osmanlı İmparatorluğu'nda kapıkulu askerlerine her üç ayda bir verilen maaş. Sözcük, süvarilerin atları için verilen yulaf parası anlamına gelen Arapça "alef"ten gelir. Ancak zamanla, doğrudan, askere...

Orta Asya'da, yüksek platolar, dağlar ve derin vadilerden oluşan kitle. Büyük kısmı Tacikistan'da, uzantılarıysa Hindistan ve Pakistan (Keşmir-Jammu), Afganistan ve Çin'in Sinkiang eyaletinde kalır. B...

Gözkapağının kenarında çıkan, arpa tanesi büyüklüğünde küçük kan çıbanı. İtdirseği de denilir. Kapakta şişlik, kızartı ve ağrı ile başlar. Şişlik genellikle bir hafta içinde patlayarak dağılır. Tedavi...

Su altında gidebilen araç. Denizaltı, 1776′ da Bushnell tarafından icat edildi. Çeşitli kişilerce birçok özellik eklenerek geliştirilen denizaltılar, günümüzde artık atom gücüyle çalışır hâle ge...

İki kişi tarafından söylenmek ya da iki müzik aygıtıyla çalınmak üzere bestelenmiş müzik parçası. Kısa olanlarına düetto denir. ...

Bir cümle ya da paragrafta aynı sözü, anlatımı sakatlayacak ölçüde sık kullanma, yineleme. Eskilerce kusur sayılmış, "kesret-i tekrar" biçiminde adlandırılmıştır....

Patlıcangiller (Solanaceae) familyasından, çeşitli renkte çiçekler açan, kokulu bir süs bitkisi. Kökeni Güney Amerika olan bu bitki, bahçe düzenlemesinde ve evlerde yaygın olarak kullanılır. Bahçelerd...

Ayaklı divanın, kalenderi ölçüsüyle yazılan bir şiirde her dizenin sonuna "Mefûlü / feûlün" ya da "Mefûlü mefâil" gibi bir fazlalık (ziyade) katılarak oluşturulan şiir. ...

yeraltında eski oluşumlar sonucu meydana gelmiş olan gaz. Yaygın olarak kullanılır ve mâliyeti düşüktür. Yeraltında ve denizaltında yalnız veya petrolle ilgili olarak yaygın olarak rastlanır. Yeni gaz...

Bir ülkeden başka bir ülkeye mal satma, dışsatım. En geniş anlamda ihracat, bir ülke sınırları içerisinde serbest dolaşımda bulunan (bu ülkede yetişen, üretilen ya da başka ülkelerden ithal edilmiş) ...

Kınkanatlıların yaprakböcekleri familyasından, patates ve patlıcangillerden başka sebze bitkilerinin de yapraklarını yiyerek büyük zararlara yol açan böcek (Leptinotarsa decemlineata). Anayurdu Kuzey ...

Bir newton'luk bir kuvvetin, uygulandığı noktayı kendi doğrultusunda 1 metre hareket ettirmesiyle yaptığı işe eşdeğer enerji birimi (simgesi J). Elektrikte 1 joule, 1 watt-saniye'ye eşdeğerdir. Eskide...

Hastalıkları iyileştirmek, hafifletmek ya da önlemek amacıyla başvurulan teknik ve bilimsel çalışmaların tümü, hekimlik. Tıp, hastalık ve ölümün doğal bir neden olduğunun anlaşılmadığı ve nedeninin ...

Kanın damarlara yaptığı basıncın 100 mm. cıva ağırlığının altına düşmesi. Nedenleri yetersiz beslenme, beslenme fonksiyonunun bozukluğu, aşırı kanama sonucu güçten düşme, ağır kalp hastalıkları, böbre...

Kuzey Afrika'da, Nil Vadisi'nin batısında yayılan ve siyasal bakımdan Mısır, Sudan ve Libya'da kalan geniş çöl alanı. Yüzölçümü 1.259.000 km2 dir....