ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

At üstünde değnekle ve topla oynanan, bir çeşit cirite benzer oyun. Dörder kişilik takımlarla oynanan oyunda, akçaağaçtan ya da söğüt ağacından yapılan ve üzeri deriyle kaplı top kullanılır. Bu oyuna ...

Bulgar ve Rus hükümdarlarına verilen ad. Bizans metinlerine göre Bulgarlar hükümdarlarına çar unvanı ilk kez onuncu yüzyıldan itibaran verilmeye başlandı. Rus hükümdarlarıysa 1547′de Korkunç İva...

Eskiden anasırı erbaa denilen, toprak, su, hava ve ateş. İlkçağ Yunan biliminden İslâm bilimine geçen bir kanıya göre, yeryüzünde bulunan canlı ve cansız bütün varlıkların yapısı, bu dört nesnenin değ...

Bir ya da birkaç yıl üst üste ürün alınan tarlanın, ertesi yıl boş bırakılması ve sürülmesi. Nadasa bırakılıp sürülen toprak havalandırılmış olur. Yabanî otların tohumlarının yeşermesi önlenir. Yeşilk...

Sovyetler Birliği Avrupası'nın güneydoğusunda, 1920 km uzunluğundaki (beslenme havzasının genişliği 425.000 km2) ırmak. Don, Tuna yakınında doğar. Önce güneydoğuya, Volga'ya 100 km yaklaştıktan sonra ...

Periyodik cetvelin 3A grubunda yer alan, mavimsi gri renkli metal element. Kurşuna benzer. İndiyum gibi, çinko üretiminden arta kalan toz yığını içinden elde edilir. Bir değerli bileşikleri oksijenle ...

Kamçılılardan, birhücreli bir asalak cinsi (Leishmania). Hayvan ve insan kanına ya da dokusuna çeşitli böceklerle taşınır ve burada yaşamını sürdürür. Kalaazar hastalığı, şark çıbanı gibi hastalıklara...

Sinir sistemini etkileyerek, duyuları azaltan ya da yok eden maddeler. Uyuşturucu olarak da bilinir. Narkotik maddelerin kullanılmaları ne kadar uzun süreli olursa, miktarları ne kadar kuvvetliyse,...

Mağaranın tavanından düşen su damlalarından CO2 (karbon dioksit) gazının uçmasıyla ortaya çıkan kireç taşının mağara tabanında birikerek oluşturduğu uzun ve sivri şekil....

İkiçeneklilerin hanımeligiller familyasından süs bitkisi (Lonicera caprifolium). Tırmanıcı çalılardır. İlkbaharda hoş kokulu, sarı ya da beyaz, küçük demetler hâlinde çiçekler açar. Bahçelerde kameriy...

Dikenlibalıkgillerden bir balık türü (Gasterosteus pungitius). 4-7 cm'lik uzunluğuyla tatlı su balıklarının en küçüklerindendir. Erkeği su bitkileri arasında yuva yaparak yavrularına bakar. Yırtıcı ve...

Batı tipinde eğitim anlayışı uygulanan ilk Türk lisesi. 1 Eylül 1868'de Mektebi Sultani adıyla açıldı. Lisenin açılması 1856 Paris Antlaşması sırasında, Babıâli Hükümeti'nin kabul ettiği şartlar sonuc...

Nemrut Dağı'ndaki tümülüs ve mezar. Aynı yerde bir de tapınak kalıntısı vardır. Kommagene Kralı I. Antiokhos tarafından yaptırıldı (İ.Ö. 30). Tümülüs ve tapınak, tepe üzerinde oluşturulan teraslarda y...

Bir doğru parçasına dik olan doğru. Dikme doğru parçasının orta noktasından geçiyor ise "orta dikme" adını alır. Dikmenin doğru parçasını kestiği noktaya "dikme ayağı" denir....

Aydın ilinin kuzey kesimini kaplayan ve batıya doğru incelen dağ sırası. Bu dağlar Büyük ve Küçük Menderes vadilerini ayırarak güneybatıya kıvrıldıktan sonra Samsun Dağı (1.299 m.) adını alırlar. Aydı...

Termit ve geviş getiren memeli hayvanlar (inek, deve vb.) gibi, bitkiyle beslenen hayvanların vücudunda yaşayan bakterilerdir. Bu bakterilerdeki selüloz enzimi sayesinde, selüloz sindirilebilir....

Accipiter gentilis. Yırtıcı kuşlardan bir doğan çeşidi. Çakırkuşu ya da toğrul olarak da bilinir. Kuzey yarı kürede, ılıman bölgelerde yaşar. Sırtı kül rengi ya da kahverengi ve karnı beyaz olan çakır...

İki dik taş üstüne üçüncü bir taşın yatay olarak konmasıyla yapılmış taş çağı anıtı. Bazılarında yatay taşların birden çok olduğu da görülür. En çok Fransa'da rastlanır. Massif Central'de ve Bretagne'...

Korindonun (Al2O3) hematit ve manyetitle birlikte koyu renkli yumrular hâlinde bulunan cinsi. Sertlik derecesi 9, yoğunluğu 4'tür. Türkiye'de Konya, Zonguldak, Tokat, Niğde, Antalya illeri ile Batı An...

Bir mektubun, bir kitabın kenarına ya da sayfa altına yazılan yazılar. Geçmişte bir kitabın metniyle ilgili düşüncelerin, açıklayıcı notların sayfa kenarına yazılması yoluyla, özellikle fıkıh, kelam, ...

İstanbul Patriği Nestorius'un kurduğu Hristiyan mezhebi. Özellikle Arianusçuluğa bir tepki olarak gelişti. 431 yılında Efes Konsili'nde mahkûm edilen Nesturilik, Hristiyanlığın kurucusu kabul edilen İ...

Camekân ve saksılarda yetiştirilen uzun ömürlü bir çiçek türü (Lantana). Amerika'nın tropikal ve astropikal bölgelerinde yetişir. ...

Bir sistemin en düşük enerjili durumu. Örneğin elektronu en küçük yarıçaplı yörüngedeyken, hidrojen atomunun enerjisi en azdır. Bu, atomun temel seviyesi olarak bilinir. Temel seviye, çekirdek fiziğin...

Dülgerbalığıgillerden, yassı vücutlu, geniş ağızlı, sık dişli bir balık türü (Zeus faber). Eti çok lezzetlidir, boyu yarım metreyi bulur. Gövdesinin alt ve üst kenarlarında dikenler vardır. Avrupa den...

Çocuk eğitimi bilimi. Toplumda yetişmiş kuşakların, yetişmekte olan kuşağı eğitmesi insanlık kadar eski bir uğraş konusu olmasına karşın pedagojinin ahlâk, metafizik ve din baskılarından kurtulup özer...