ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Konya'nın 52 km güneydoğusundaki tarih öncesi yerleşim yeri. 1958′de James Mellaart adlı İngiliz arkeolog tarafından bulundu. Anadolu'daki en büyük ve en önemli neolitik dönem yerleşmesidir. M.Ö...

Şiîliğin başka bir adı. Rafızîlik'i, İmamiye ya da Zeydiye mezheplerinin bir kolu olarak gösterenler olmuşsa da Rafizî adını taşıyan hiçbir topluluk yoktur. Osmanlılar, İran Şiîleri ve Anadolu Kızılba...

Bir mektubun, bir kitabın kenarına ya da sayfa altına yazılan yazılar. Geçmişte bir kitabın metniyle ilgili düşüncelerin, açıklayıcı notların sayfa kenarına yazılması yoluyla, özellikle fıkıh, kelam, ...

Ankara'nın kuzeyinde, Çubuk Çayı üzerine Ankara'nın su gereksinimini karşılamak için kurulmuş iki baraj. Çubuk I, 1936'da Çubuk Çayı'nın Çubuk Ovası'ndan çıktıktan sonra andezit kayaçları arasında açt...

Tanzimat devri yazar, şâir ve devlet adamlarından. Esas ismi AbdülhamidZiyâüddîn'dir. 1825'te İstanbul'da doğdu. İlk ve orta öğreniminin bir bölümünü Süleymaniye'deki Edebiye Mektebi ile Beyazıt Rüşti...

Bir yapıtın ana motifi ya da başlıca motifleri. Tema'yı konu ve anadüşünce ile karıştırmamalıdır. Başka bir söyleyişle konu, üzerinde durulan, söz söylenen olay, durum, nesne, genellenirse herhangi bi...

Yunan mitolojisinde tanrıların babası olan tanrı. Yunancada adı gökyüzü ve cennet anlamlarına gelen Uranos, Gea'nın (yeryüzü) kocasıydı. Gea ondan erkek ve dişi titanları, kiplopları ve hekatonkhirler...

(1898 İzmir - 1975 İstanbul), Atatürk'ün eşi. İzmir'in tanınmış alilelerinden Uşakizade Muammer Bey'in kızıdır. Liseyi bitirdikten sonra Paris ve Londra'da hukuk öğrenimi gördü (1919-1920). 1921 yılın...

İnek sütünün yaklaşık % 4,5'unu oluşturan bir disakkarit (C12H22O11). Süt şekeri de denir. Laktaz enzimiyle glikoz ve galaktoza dönüşür. İnsan sütünde % 6-8 oranında bulunur. Bitkilerde bulunmaz. Peyn...

Yüksek enerjili parçacık demeti elde etmeye yarayan hızlandırıcı. Siklotron bir daireyi tamamlayacak ve aralarında bir boşluk kalacak biçimde yetiştirilmiş, D harfi biçiminde iki iletkenden oluşur. Or...

Otomobil, bisiklet gibi hareketli vâsıtalarda alınan yolu kilometre veya mil olarak gösteren âlet. En çok bilineni otomobillerde kullanılanıdır. Odometrelerin çalışması, manyetizma ve elektrik enerjis...

19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyılın başlarında, Amerikalı mühendis F. W. Taylor tarafından geliştirilen iş düzenleme yöntemi. Yöntemin temeli, makine başındaki işçinin davranışlarını, birim zamanda e...

Fatımî, Eyyubî ve Memlûk sultanlığı devirlerinde Mısır ve Suriye'de, sonra da Osmanlı Devleti idaresinde, kimlik belgesi anlamında kullanılmış terim. Mısır'da, fellahların oturmak zorunda oldukları ye...

Bir malı dış pazarda iç pazardan daha ucuza satmak anlamındaki ekonomik terim. Günlük kullanımda bir malı piyasa fiyatından daha ucuza satmak anlamına gelir. Damping, genellikle bir pazarı ele geçirme...

Övülecek iş, davranış ve nitelik. Arapça aslı menkabe, çoğulu menakıptır. Edebiyat terimi olarak din ulularıyla çeşitli alanlarda kendini göstermiş kişilerin yaşamına, olağanüstü niteliklerine ilişkin...

Fotoğraf makinesi, mikroskop, dürbün vb. optik aletlerde, bakılan cisme en yakın olan mercek. Genellikle sapınçların giderilmesi için birkaç mercekten oluşturulmuş yakınsak bir mercek sistemidir. ...

İnsanların günlük yaşantılarında elektrik, vazgeçilmeyen bir enerji olmuştur. Hemen hemen her alet ve makine için elektrik gerekli bir enerjidir. Doğadaki başka bir maddeden elektrik enerjisi üreten k...

Üzerinde kitap okumaya yarar, küçük, alçak masa. Rahleler ya açılıp kapanabilen X şeklinde veya üzeri düz küçük masa olabilir. Türk-İslâm sanatında tahta oymacılığı ve kakmacılığın en güzel nümûneleri...

Tek toynaklılar (Perissodactyla) takımının atgiller (Equidae) familyasına ait, otçul, toynaklı bir memeli türü. Çok eski çağlardan beri binek ve yük hayvanı olarak insanlarla birlikte yaşamaktadır. Bo...

Miskkedisigillerden, Güney Avrupa ve Kuzey Afrika'da yaşayan etçil memeli (Genetta genetta). 50 cm. uzunluğunda olan jenetin kuyruğu uzun ve siyah-beyaz halkalarla kaplıdır. Açık renkli ve siyah benek...

İ.Ö. 264-146 yılları arasında Roma ile Kartaca arasında yapılan ve Kartaca'nın ortadan kalkması, Batı Akdeniz'in Roma egemenliği altına girmesiyle sonuçlanan savaşlar. İ.Ö. 3. yüzyıl ortalarında Roma,...

İslâm kültürlerinde, belirli kurallara uyarak güzel yazı yazma sanatı. Hat sanatıyla uğraşan kişilere hattat denir. İslâmiyetten sonra Araplar, "küfi" denilen, köşeli karakterlerden oluşan yazı türünü...

Ses çıkarma yeteneği kaybolmadığı hâlde istenilen sözü bulup söyleyememe hastalığı, söz yitimi. Beynin dumura uğraması yüzünden dil yetisinin bozulması ya da tümüyle yok olması biçiminde tanımlanır. K...

İ.Ö. 330'larda İskender'in tüm Pers İmparatorluğu'nu ortadan kaldırarak Doğu ülkelerine egemen olmasından, İ.Ö. 30 yılına dek geçen dönem. Bu dönem, dünya tarihinde Helenizm Çağı ya da Helenistik Çağ ...

Bir düzlemin, ufuk çizgisine eğim derecesini saptayan, dik ya da yatay olup olmadığını anlamaya yarayan alet. Yapı işlerinde kullanılan düzeç, kabarcıklı ve ipli olmak üzere iki çeşittir. ...