ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

ŞELÂLE (Çavlan); Akarsu yatağının, dike yakın bir biçimde âniden düştüğü, suların yüksekten dökülerek aktığı kısmı. Daha küçük çapta olan şelâleye "çağlayan" denir. Bir kaynak veya kar-buz suyu...

Yunan mitolojisine göre yaratılan ilk kadın. Efsaneye göre tanrılar tanrısı Zeus, insanlar için kendisinden ateşi çalan Prometheas'ı ve insanları cezalandırmaya karar verir; Hephaistos'u çağırarak ond...

İstanbul'da yayımlanan gazete (1878-1922). Ahmed Midhat Efendi tarafından 27 haziran 1878'de yayımlanmaya başladı. Batı gazetelerinden çevirilere, roman tefrikalarına, edebiyat ve tarih yazılarına yer...

Kayın ağacı cinsinden, ormanların kurak yerlerinde ve kenarlarında kendi kendine yetişen ağaç (Betula alba). Kerestesinden yararlanılır. ...

Kirpik (sil) taşıyan bir hücreli canlılar. Tüketici canlılardır. Üremeleri eşeysizdir. Yaklaşık 8000 türü tanımlanmıştır. ...

Bitki ve hayvan dokularında, özellikle ekşi meyvelerde bulunan renksiz, kristal yapılı, trikarboksilli bir oksi asit; limon asidi (C6H8O7). Ham şekerin Aspergillus niger adlı mantar aracılığıyla mayal...

Yaklaşık olarak eşit sayıda artı ve eksi iyonlar içeren, yoğunluğu düşük bütünüyle iyonlaşmış gaz. Elektrik iletkenliği vardır ve manyetik alandan etkilenir. Plâzma fiziği adı verilen plâzmayla ilgili...

Yahudilikte toplantı ve eğitim amacıyla da kullanılan toplu ibadet yeri. İlk kez M.Ö. 3. yüzyılda bu ada rastlanmakla birlikte, sinagogun kökeninin daha eskilere dayandığı bilinmektedir. Kimi araştırm...

Sarı, yağ kıvamında, keskin acıbadem kokulu bir benzen türevi (C6H5NO2). Anilin üretiminde başlangıç maddesi, ayrıca çözücü ve yükseltgen olarak kullanılır. Ergime noktası 5,7°C, kaynama noktası 208°C...

Bir çeşit müzik aleti. Altı karınlı bir kanuna benzer. Dikdörtgen bir yüzeye gerilmiş, 30-40 arasında değişebilen telleri vardır. Hindistan'da kullanılır. Bengal sitarının tüm gövdesi tahtadan, sukab...

(1882 İstanbul-1943 İstanbul), coğrafyacı ve yazar. Paris'te öğrenim gördü (1909-1912). Coğrafya ders kitaplarının yanı sıra Fransızca'dan çeviriler yaptı, küçük öyküler yazdı. Çeşitli harita ve atlas...

Sazangillerden, eti kılçıklı bir balık (Leuciscus). 3-5 kg. ağırlığındadır. Başı koyu renklidir. Avrupa ve Anadolu akarsu ve göllerinde pek çok türü bulunur. Türkiye'de İznik Gölü'nde, Avrupa'da Tuna ...

Kimyasal ya da fiziksel durumu değişiklikler gösteren, rengini içindeki maden, tuz ve oksitlerden alan sert ve katı madde. Taş, kayaların sıcaklık değişimi, sular ve rüzgârın etkisiyle çatlaması ve uf...

İslâm ülkelerinde Kuran ve hadisleri açıklayıp yorumlayan din bilginlerine verilen ad. Sözlük anlamı bilgili kimseler, bilginlerdir. İslâmiyetin doğuşundan sonra ilkin Araplar arasında, giderek öteki ...

Resmî adı Venezuelâ Cumhuriyeti'dir. Başkenti Caracas olan ülkenin nüfusu 23 595 822 (2000), yüz ölçümü, 912 050 km2dir. Yönetim biçimi cumhuriyettir. Ülkenin para birimi Bolivar ve resmî dili de İspa...

(yaklaşık olarak 325-410), Yunan matematikçisi. İskenderiye okuluna bağlıdır. Birinci dereceden denklemler üzerine kuramı ile ikinci dereceden denklem çözümleri matematiğe yenilikler getirdi. "Aritmet...

Kurak, tepelik yerlerde yetişen otsu ya da odunsu bir bitki (Teucrium chamaedrys). Yaprakları meşe yaprağına benzer. Çiçekleri morumsu pembedir. Tadı acı olan dalakotu iştah açıcı, kuvvetlendirici ve ...

Yaygın bir kayaç oluşturucu mineral grubu. Magmatik kayaçlarda, ayrıca başkalaşmış kayaçlarda bulunur. Amfiboller grubundan olan hornblent, genellikle öteki amfibollerden daha koyu renkli olmasıyla ay...

Bakacak kimsesi olmayan, sakat ve yaşlı kişileri, kimsesiz çocukları korumak için İstanbul'da kurulan yurt. Kurulması 1890'da düşünülen yurdun temeli II. Abdülhamit ve Sadrazam Halil Rifat Paşa'nın ça...

Savaşlarda yararlık, çalışma hayatında üstün hizmet gösterenlere, yarışmalar ve sergilerde derece alanlara, bir kuruluş ya da kişi adına bastırılıp ödül olarak verilen madeni nişan. Eski çağlardan ber...

Brassica rapa. Etli kökleri için yetiştirilen bir tarım bitkisi. Pek çok ülkede yetiştirilen şalgamdan hayvan yemi ve sebze olarak yararlanılır. İki yıllık bir bitki olan şalgamın tohumlarından yağ çı...

Yaklaşık M.Ö. 1200 yıllarında başlayan büyük ve özgün İlk Çağ uygarlığı. Bugünkü Avrupa kültürünün temellerini oluşturan Yunan uygarlığı; Batı Anadolu, Trakya, bugünkü Yunanistan, Makedonya ve çevresi...

Parmaklara takılarak çalınan, maşa da denilen köçek ve çengi çalgısı. Ağaçtan yapılan çalpara iki ya da dört parçadan oluşur. ...

Yüksük otugillerden (Scrophularia) familyasından, Scrophularie cinsine ait yaklaşık 200 bitki türünün ortak adı. Kuzey Yarımkürede, seyrek ormanlık alanlarda yetişir. Uzun boylu, kötü kokulu bir bitki...

Moleküllerin, genellikle ısı etkisiyle, tersinir biçimde, daha yalın moleküllere ayrılması. Disosiyasyon ve çözüşme de denir. Lipitlerin yağ asitleri ve gliserole ayrılması ve bir ayrıştırıcı çözücüde...