ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Hint-Avrupa dil ailesinin İran dalından bir dil. Doğu Orta İrancanın bir üyesi olan Sakacaya ait elyazmaları Doğu Türkistan'da bulunmuştur (8.-10. yüzyıl). İki lehçesi vardır. Hotan lehçesi ve Maralba...

Bitkilerde, özellikle palamut kozalağında, mazıda, meşe, ceviz ve nar kabuğunda, sumakta ve çay yapraklarında bulunan karmaşık organik maddeler. Bileşimlerinde gallik asit, öteki poli oksiasitler, flo...

İki ya da daha çok sözcükten oluşan söz öbeği. Bir tamlamada anlamı belirlenen ögeye tamlanan, belirleyici ögeye ise tamlayan denir. Tamlama iki ya da daha çok addan oluşuyorsa ad tamlaması, tamlayan ...

Ruhsal gerilimlerin bilinçsiz olarak dışa vurduğu hastalık. Nevrozda hastanın aklı başında olmasına karşın, uykusuzluk, sinir gerginliği, kuşku, bezginlik ve ağrı gibi belirtiler gözükür. Nevrozun sap...

Türk lehçelerinden biri. Türkçenin Kıpçak dalından bir lehçe olan Nogayca, Nogaylar tarafından konuşulmaktadır. Ak Nogay, Asıl Nogay, Kara Nogay diye 3 şivesi vardır. Nogaycada 1938'den beri Kiril alf...

Türk alfabesinin sekizinci harfi. Sesbilim bakımından patlayıcı, sürekli, yumuşak; kalın ünlülerle artdamak, ince ünlülerle öndamak ünsüzü. Sınıflama ve sıralamada maddelerin sırası harflerle gösteril...

Birhücrelilerin kökayaklılar sınıfından, vücutları küre biçiminde ve bir iç kapsülleri olan hayvanlar takımı (Radiolaria). Kapsül, organik bir maddeden yapılmıştır ve ilkel tiplerde ince ya da çok del...

Sabunağacıgiller (Sapindaceae) familyasına ait bir tür çiçekli ağaç. Boyları 10 metreye kadar ulaşabilir. Tüysü yaprakları, dal uçlarında demetler oluşturan sarı çiçekleri vardır. Bezelye büyüklüğün...

Bir kümede kaç eleman bulunduğunu gösteren simge ve bu simgelerin oluşturduğu topluluk. {a, b, c}, {x, y, z},{+, x,/} kümeleri ayrı ayrı elemanlardan oluşur; fakat bunlar arasında bire-bir eşleme kuru...

Devletin ve hükümetin normal idârî yetkileri ve hukûkî tedbirleri kullanarak alt edemediği büyük güçlüklerin ortaya çıkması durumunda başvurulan olağanüstü idâre usullerinden biri. Tabiî âfet, tehlike...

Uzun bir yazının ya da yapıtın gazete ya da dergilerde parça parça yayımı. Edebiyatta, özellikle romanda uygulanmıştır. Tefrika romanlarda gazete okuyucusu göz önünde tutulduğu için, sanat değerinden ...

Fatımî, Eyyubî ve Memlûk sultanlığı devirlerinde Mısır ve Suriye'de, sonra da Osmanlı Devleti idaresinde, kimlik belgesi anlamında kullanılmış terim. Mısır'da, fellahların oturmak zorunda oldukları ye...

Antibiyotiklerden hangisinin, hangi mikrop türünün gelişmesini önleyebileceğini belirlemeye yarayan biyolojik yöntem. Aynı mikrobun değişik döllerinin, antibiyotiklere karşı farklı tepki gösterdiği sa...

Ölçü ve uyak koşuluna bağlı kalınmadan, düzyazıyla şiirsel söyleyişin amaçlandığı yazı. Mensure de denilmiştir. Şiirselliği sağlamak için cümlede iç uyum gözetilmiş, imgeden, şairane benzetmelerden ya...

Belçika'da kent. Meuse ve Ourthe ırmaklarının birleştikleri yerde kurulmuş olup, canlı bir kültür ve sanayi merkezidir. Üniversitesi, güzel sanatlar akademisi, konservatuvarı, rasathanesi ve çeşitli m...

Ölçü, uyak, nazım biçimi gibi bağlardan ayrılmış şiir. Nazmın belli kurallara bağlı olduğu düşünülürse serbest şiir kavramını yeğlemek gerekmektedir. İlk serbest şiir örneklerinin verildiği 1930'larda...

Kırım Savaşı'nın başlarında Osmanlı filosuyla Çarlık Rusyası filosu arasında yapılan ve Osmanlıların yenilgisiyle sonuçlanan deniz savaşı (30 Kasım 1853). Kasım 1853'te Karadeniz'e açılan ve daha çok ...

Osmanlılar döneminde belirli konular hakkında yıllık olarak çıkarılan dergi ya da kitaba verilen ad; yıllık. Salnameler tarihî kaynak olarak büyük önem taşır. Devlet ya da özel kuruluşlar tarafından y...

Tepkili motor da denir. Jet motoru, atmosferden aldığı havayı sıkıştırıp yakıtla yakarak ısıtır. Bu ısıtma sonucunda ortaya çıkan gazları, hızla dışarı püskürterek, ters yönde bir itme gücü oluşturur....

Arap Yarımadası'nın kuzey merkezî kesiminde geniş kum çölü. Yüzölçümü yaklaşık 50.000 km2 dir. İki kısımdan oluşur: Suriye Çölü ve Şamar Dağları arasında Büyük Nufud (başlıca vaha kasabaları Ceuf, Hai...

Çok hızlı giden orta büyüklükte savaş gemisi; muhrip. Orta çapta torpilsalarlar ve toplarla donatılmıştır. II. Dünya Savaşı'ndan önce, torpidobotları batırmak için kullanıldı. Günümüzde ise, uçaksavar...

Tüm omurgalı hayvanlarda bedeni kaplayan tabakaya verilen ad. Deri olarak adlandırılan bu tabaka balıklarda balık puluyla kaplıdır. Sürüngenlerde de deri pullarla kaplanmıştır. Yalnızca memelilerde de...

Tapılan varlık, tanrı. İlâh kelimesi, kökü esas alındığında, tapmak, şaşırmak, bocalamak, himâye ve huzur ihtiyâcı ile birisine teveccüh etmek, gizli olmak ve yüksek olmak mânâlarına gelmektedir. Keli...

Üre ve formaldehit karışımının, heksametilen tetramin (ürotropin) katalizörlüğünde sulu ortamda kondensasyonuyla elde edilen bir termosetting plastiği. Reçine ergitilip kalıba döküldüğünde, moleküldek...

Çember şeklinde, büyük ve enlice bir kasnağın iki yüzüne deri gerilerek yapılan, tokmak ve değnekle çalınan vurmalı çalgı. Davul; çağlar boyu Anadolu uygarlıklarında ve daha sonra Orta Asya topluluk...