ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Peyami Safa'nın romanı (1930). Romanda, küçük yaşta tutulduğu kemik vereminden kurtulabilmek umuduyla hastane hastane dolaşan on beş yaşındaki yoksul bir gencin sık sık köşklerine gittiği akrabalarınd...

Amerikalı zengin bir kadın tarafından Almanya'da yaptırılan yattır. 1931′de denize indirilmiştir. Ancak ABD hükûmeti, teknenin tescil edilmesi için maliyeti kadar gümrük vergisi isteyince; satış...

Büyük Selçuklu Devleti'nin kuruluşunda önemli rol oynayan Türk beyi. Kardeşi Tuğrul Beyden sonra Büyük Selçuklu Devleti'nin başına geçen ikinci hükümdardır. 990 yılında doğan Çağrı Bey, babasının ölüm...

Kirpikliler sınıfından bir hücreli hayvan (Paramecium). Elips şeklinde, yassı gövdeli olup tatlı sularda yaşar. Özellikle durgun ve kirli sularda çok bulunur. Bir tek hücreden ibaret olmasına karşın k...

İslâm dininin kurucusu Muhammet'in soyundan gelenlerin işleriyle uğraşan, onları devlet katında temsil eden kimselere verilen ad. Bu gibi kimseler, Muhammet'in soyundan gelenlerin defterlerini tutar, ...

İnsanlara Aedes aegypti cinsi sivrisineklerin bulaştırdığı bir virüsle geçen ateşli bir hastalık. Virüslerin kuluçka süresi 5-10 gün arasında değişir. Hastalık hâlsizlik ve ateşle birden baş gösterir....

Son derece bulaşıcı ve öldürücü bir salgın hastalık. Virütik bir hastalık olan çiçek yüzlerce yıl insanlığın en büyük korkularından biri olmuştur. Kuluçka süresi 10-15 gündür. Ateşli bir biçimde seyre...

İki kişi tarafından söylenmek ya da iki müzik aygıtıyla çalınmak üzere bestelenmiş müzik parçası. Kısa olanlarına düetto denir. ...

Avustralya'da Tasmanyalı yerliler tarafından konuşulan diller. Hiçbir dil ailesiyle bağlantısı kurulamayan Tasmanya dilleri, bugün ölü diller sınıfındandır....

Resim, heykel, mimarlık gibi şekle ve hacme dayanan, üç boyutlu sanatlara verilen ad. Plastik sanatlarda, kompozisyon, ifade ve dekorasyon gibi estetik özelliklerin; pratiğe ve kullanıma yönelik özell...

Divan şiirinde gazel uzunluğundaki bendlerle kurulmuş nazım biçimleri. Biçim özellikleri şunlardır: Terkibi bendde, her bend iki parçadan birleşiktir: Vasıta ve terkibhane. Vasıta, bendlerin son beyit...

Müzik bestelerinde, sinema ya da tiyatro kurgularında, özel bir etki yaratmak amacıyla, sıkça kullanılan motif ya da görüntü. Müzikte ilk örneklerini Weber verdi, Berlioz ve Wagner tarafından geliştir...

Eskiden İslâm devleti içerisinde yaşayan ve Müslüman olmayan erkek vatandaşlardan alınan vergi. Cizye, Müslüman olmayan erkeklerin can, mal ve özgürlüklerinin korunması karşılığında koruma bedeli olar...

Güneş etrafında, elips şeklinde bir yörünge çizerek, dönen gök cisimleri. Günümüzde gezegen denildiği zaman, başta dünyâmız olmak üzere, Güneş etrafında dönen diğer sekiz gezegen akla gelmektedir....

İki monosakkarit molekülünden bir su molekülü ayrılmasıyla oluşan karbonhidratlar. Disakkaritler hidrolize uğrayarak monosakkaritleri verirler. Monosakkaritlere göre daha kolay kristalleşirler. Suda ç...

Türk gölge oyununun, kendini halktan üstün görme, bilgiçlik taslama, kitap dili kullanma gibi özentileri olan iki temel tipinden biri. Karagöz'le arasındaki karşıtlık nedeniyle, Karagöz'ün Hacivat'ı...

Ölmüş veya kokmuş canlı varlıklarla ya da organik maddelerle beslenen bitki, mantar ya da mikroorganizmalara verilen ad. Biyolojik çevrimde çok önemli yerleri vardır. ...

Bitki hücre duvarının esas yapısını oluşturan ve glikozdan yapılmış bir polisakkarit. Bitkilere esnekliğini veren, yapılarındaki bu selülozdur. Bitkiler, havadan ve sudan sağladıkları bu elementleri, ...

Fransız imparatoru Napoléon ile Çar I. Aleksandr arasında, bugünkü Litvanya'da Niemen Irmağı üzerinde, Tilsit kenti yakınlarında bir salda yapılan görüşme (25 Haziran 1807). Bu görüşmeler sonunda Napo...

Manyetik geçirgenliği boşluğundakinden daha az olan maddelerin, içinde bulundukları manyetik alanın ters yönünde mıknatıslanmaları. Buna, çekirdek çevresindeki elektronların hareketi neden olur. Orbit...

Akışkanın paralel katmanlar hâlinde aktığı düzgün akış. Katmanlı akış da denir. Katmanların düzlemsel ve katmanlardaki akışkan parçacıklarının hızlarının da aynı olması zorunlu değildir. Yatay ve düz ...

Yeryüzü ve denizaltındaki doğal mağaralarda araştırma ve incelemeyi konu alan bilim dalı. Mağarabilim deyimi, ilk olarak 1890'da arkeolog Emil Riviere tarafından ileri sürüldü. 1774 yılında Esper, Bav...

(?-260, ?), Roma imparatoru. Bir senatör ailesindendi. Trebonianus Gallus'un ölümünden sonra 253'te imparator seçildi. Oğlu Gallianus'u imparatorluğa ortak etti ve Batı'nın savunmasını oğluna bıraktı....

Hz. Muhammed (SAV)'in Kuzey Arabistan'da Tebük kentine yaptığı sefer (630). Hz. Muhammed (SAV), Suriye ile Medine arasında ticaret yapan bazı tüccarlardan, Suriyelilerin, Bizans İmparatorluğu'nun emri...

Uzak yol deniz seferinin karşıtı olarak, kıyılar boyunca, özellikle de bir devletin kendi limanları arasında gemi işletmesi, deniz seferleri yapması. İç ticaretin gelişimindeki önemi açısından devletl...