ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Genellikle gelgit olayının belirgin olduğu yerlerde, bu olaydan doğan akıntıların etki yaptığı kıyılarda akarsu ağızlarının huni biçiminde genişlemiş ve kıyıya sokulmuş biçimi. En önemli özelliği, tat...

İki dağ arasındaki geçit. Vadiler ya yeryüzündeki sıkışmaların etkisiyle dağlarla birlikte oluşurlar ya da akarsuların etkisiyle yataklarını aşındırarak meydana gelirler. Irmakların yarmasıyla ve da...

Ötücü kuşlar (Passeriformes) takımının, ispinozlar (Fringillidae) familyasındaki bir türe verilen genel ad. Boyları 12 cm kadardır. Erginde gözün arka kenarına kadar genişlemiş olan ve gaga dibini çev...

Bâzı bitkilerin, özellikle buğday, çavdar, arpa gibi tahılların dokularında yaşayan bir kısım asalak mantarların sporlarınca meydana getirilen hastalık. Anadolu'da kadınların kaşlarını ve saçlarını ...

İnsanın birdenbire aşırı sıcak karşısında kalması sonucu ortaya çıkan sağlığa zararlı durum. Sıcak hava da soğuk hava kadar tehlikelidir, ciddî rahatsızlıklara ve ölümlere yol açabilir. Beyinde vücudu...

İçel ilinde ırmak. Toroslar'dan çıkar, Tarsus'tan geçer ve Seyhan ağzı yakınında Akdeniz'e dökülür. Küçük, fakat suları bol bir ırmak olan Tarsus Çayı, kentin birkaç km. kuzeyindeki çavlanıyla tanınır...

Antik dönemlerden kalan bir inanca göre, yılın ve baharın ilk günü sayılıp doğanın yeniden canlanmasının başlangıcı olan martın yirmi ikisine rastlayan gün. Nevruz törenleri sırasında, insanı yeni ...

Bir tür yük ve yolcu gemisi. Uzak Doğu'da kullanılır. Teknenin ortasında bambudan örülmüş bir kümbet vardır. Burada yolcular oturur ya da geceler. Bu tür gemiler genellikle bir aile barındırabilir. Pi...

Familyası: Düğünçiçeğigiller (Ranunculaceae). Türkiye'de yetiştiği yerler: Anadolu'da yetişir. Mayıs-haziran ayları arasında kırmızı veya pembe renkli ve büyük çiçekler açan, 50-100 cm boylarında,...

Domuzdan küçük memeli hayvan. Amerika'da yaşar. Yalnız Dicotyles tajacu (yakalı pekari) ve Tayassu pecari olmak üzere iki türü vardır. Pekari domuza benzer. Yakalı pekari kalın gövdeli, ince bacaklı, ...

Bazı ırkların diğerlerine, tamamen soyaçekime bağlı olarak üstün olduklarını iddia eden politik akım. Çok eski dönemlerden beri ırkçılığın çeşitli biçimlerine rastlanır. Bunlar genellikle dünya çapınd...

Yeryüzünün hemen her yanına dağılmış olan ciğer otları, en çok tropik bölgelerde bulunur. Bazıları nemli topraklarda ya da ıslak kayaların üstünde yetişir ve şerit biçiminde, yassı ve dallanmış bir gö...

Nüfus olaylarını istatistik yardımıyla inceleyen bilim dalı. Bu sözcük ilk kez, Achille Guilard'ın "Beşerî İstatistik Unsurları ya da Karşılaştırmalı Demografi" (1855) adlı kitabında kullanıldı. Eski ...

Exoetidae familyasındaki 40 kadar balığın ortak adı. Sıcak denizlerde, yüzeye yakın yerlerde yaşayan bu balıklar uçma yetenekleriyle tanınır. Akdeniz'de birkaç türüne rastlanır. Yüzgeçleri gelişerek k...

Doğrudan doğruya korneaya (saydam tabaka) tutturularak görme bozukluklarını düzeltmeye yarayan küçük mercek. Kontak lens de denir. İlk kez 19. yüzyılın ortalarında Avrupa'da korneayı gözkapağı hastalı...

İsa Peygamber'in öğretilerine dayanan din. Hristiyanlığın kurucusu Nasıralı İsa'dır (0 - M.S. 30). Yahudilerin son peygamberi Malaki, kitabında yeni bir peygamberin gönderileceğini bildirmişti. İnanış...

Arapça "vehm"den türetilen bu sözcük, kuşkuya düşürme anlamındadır. Edebiyat terimi olarak, iki ya da daha çok anlamlı bir sözcüğü, en yaygın anlamını kullanır görünerek en uzak anlamıyla kullanmaya d...

on sekizinci yüzyıl Osmanlı tıb âlimlerinden. 1724 (H.1137) senesinde İstanbul'da doğdu, 1801 (H.1216) senesinde vefât etti. Zamânın usûllerine göre tahsîlini tamamlayan Gevrekzâde Hâfız Hasan Efe...

Nemrut Dağı'ndaki tümülüs ve mezar. Aynı yerde bir de tapınak kalıntısı vardır. Kommagene Kralı I. Antiokhos tarafından yaptırıldı (İ.Ö. 30). Tümülüs ve tapınak, tepe üzerinde oluşturulan teraslarda y...

Orkestra eşliğinde söylenen solo şarkı. En çok opera ve oratoryo gibi dramatik türlerde kullanılmakla birlikte barok çağda oda ve kilise kantatlarında ve Heinrich Albert ile Mozart'ın yazdıkları aryal...

Kentlerde sebze ve meyvelerin toptan satıldığı yer. Hal, önü ve ortası geniş bir alan çevresinde sıra sıra dükkânlardan oluşur. Sebze ve meyve yüklü araçlar bu alana gelerek yüklerini boşaltır. Ürünle...

1960'lardan sonra ABD'de, toplumsal düzene ve daha sonra Vietnam Savaşı'na gençliğin tepkisi olarak ortaya çıkan hareket ve yaşayış biçimini benimseyenlerden her biri. Genel olarak toplum düzeninin ka...

Su kütlelerinin üstünde ya da altında oluşan hareketler. Rüzgârın ya da suyun yoğunluğundaki farklılıkların neden olduğu akıntılar iki grupta toplanabilirler. Rüzgârın yol açtığı akıntılarda, rüzgârla...

Ergime noktası 62,9°C olan organik bir asit. Çoğu bitkisel ve hayvansal yağlarda gliserit biçiminde bulunur ve bunlardan hidroliz yoluyla elde edilir. Palmitik asidin sodyum tuzu genellikle öteki yağ ...

Proteinlerin kısmî parçalanmasıyla oluşan bileşik. Pepton, sanayide enzimlerin ete etkisiyle elde edilir. Nekahat devresi geçiren ya da takviyeli beslenme gerektiren hastaların diyetinde kullanılır....