ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Osmanlılarda ve bazı doğu ülkelerinde, yabancı ülkelerden kaçırılarak ya da savaşta tutsak alınarak özgürlükten yoksun edilen, alınıp satılabilen, her konuda efendisinin isteklerini yerine getirmekle ...

Az ve belirli sayıda kişinin, bir ülkenin veya müessesenin idâresini ellerinde bulundurup, hâkimiyet teessüs etmeleri. Gerçek iktidârın birkaç kişinin, bir grubun, birkaç âilenin veya bir sınıfın el...

Batı Türkistan'da, Tien Şan yöresinde, çevresi yüksek dağlarla çevrili, topraklarının verimliliğiyle ünlü, yüzölçümü yaklaşık 22 bin km2 olan vadi. Orta kesiminde Siriderya Irmağı bulunur. Çarlık Rusy...

İnsanda ve memelilerde göğüs boşluğunu karın boşluğundan ayıran kas ve kirişten yapılmış zar. Diyafram kubbe şeklinde olup ortasında yürek oturduğu için burası çukurdur. Böylece diyafram bu çukurluğun...

Bir üçgenin kenarlarının orta noktaları, yükseklik ayakları ve ortosantrla köşeler arasındaki yükseklik parçalarının orta noktalarından geçen çember. Euler çemberi olarak da bilinir. Bir üçgen için do...

Bazı hayvanların embriyo evresinden ergin evreye geçişlerde gösterdiği belirgin farklılaşmaya verilen ad. Yavru evresi ya da embriyo evresiyle ergin evresinin dış görünüşü birbirinden farklıdır. Özell...

Arapçada göç anlamı taşıyan bu sözcük, İslâm tarihinde Hz. Muhammed ve ilk Müslümanların Mekke'den Medine'ye yaptıkları göç için kullanılır....

Bazı durumlarda bal ya da şeker yerine kullanılan, üzüm ya da dut gibi meyvelerin kaynatılarak koyulaştırılmış şırası. Çeşitli yöntemlerle suyu çıkarılan üzümün, posaları da atıldıktan sonra kalan suy...

Mısır'da Assuan bölgesinde, Nil kıyısında arkeolojik yer. Burada bulunan firavunlar dönemine ait yapıtlar, Assuan Barajı'nın yapımında sular altında kalmasın diye, UNESCO'nun yardımıyla 1963-1968 aras...

Enine ya da boyuna bitişik sütunlardan oluşan grafik. Gruplanmış serilerin grafikleri çoğunlukla histogram türünde çizilir. Histogramda frekanslar alanlarla ifade edilir. Örneğin bir sınıftaki öğrenci...

Kahkahaçiçeğigillerden, asalak bir bitki; bağboğan, cinsaçı. Çiçekleri eflâtun renklidir. Asalak yaşadığından klorofili yoktur (rengi yeşil değildir). Saçı andıran uzun saplarıyla asmalara, ağaçlara, ...

Resmî adı Gambiya Cumhuriyeti olan ülke üç taraftan Senegal ile çevrilmiştir. Afrika'nın batı ucu yakınlarında, Atlas Okyanusu kıyısında yer alır. Başkenti Banjul, nüfusu 1 381 496 (2000), yüz ölçümü ...

Uzun, çok ince, beyaz ve bol tüylü yapağısı olan bir koyun cinsi. Yapay seçmeye dayalı çiftleştirme ve öteki soylarla yapılan melezleme sonucunda birçok yeni soy elde edilmiştir. Türkiye'de de yapılan...

Hint Okyanusu'nda, Andaman Adaları'nın güneyinde ada grubu. Yaklaşık 50.000 kadar olan nüfus, balıkçılık ve hindistancevizi ticareti yapar. Andaman Adaları ile birlikte Hindistan'ın bir yönetim bölges...

Acemi ocağına alınan ocak eri. Önceleri savaşta tutsak edilen çocukların beşte biri alınırdı. Zamanla bu yöntem, büyüyen imparatorluğun gereksinimini karşılayamaz oldu ve reaya çocuklarından devşirme ...

Dolaşım yetmezliğinden doğan ağır durum. Çevresel kan dolaşımında meydana gelen aksamalardan kaynaklanır. Aksamanın nedeni, ince kan damarlarıyla kılcal kan damarlarının çeperlerinin geçirgenliğinin a...

Kuzey Amerika'da, ABD ve Kanada sınırının bir kesimini oluşturan ırmak. 54 km. uzunluğuna karşın suları bakımından çok önem taşır ve Ontario Gölü'nü Erie Gölü'ne bağlar. Üzerindeki şelale ve ivintiler...

Turunçgillerden, kavasya da denen küçük bir ağaç (Quassia amara). Yaprakları almaşık dizilmiş, çiçekleri er ve dişi olmak üzere parlak kırmızıdır; salkım biçiminde bir araya toplanmıştır. Tadı acı ola...

Yeraltından çıkan şifalı sulardan yararlanmak için kurulmuş hamam. Yaygın adı kaplıcadır. Tevrat'a göre şifalı sulardan ilk yararlananlar eski Mısırlılardı. Bu konuda ilk olarak bir yapıt ortaya koyan...

Başka doğal sayıların çarpımı biçiminde gösterilemeyen doğal sayıdır. Asal sayıları çarpanlara ayırmak mümkün değildir. Örnek olarak; 1, 2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, 19 verilebilir. ...

Çift kanatlılardan birtakım uçucu böceklerin genel adı. Vücutları çoğunlukla ince ve uzun, başları hareketlidir. Ağız organları emicidir. Ayaklarının son parçasında normal bölümlerden başka bir de yap...

Tüm omurgalı hayvanlarda bedeni kaplayan tabakaya verilen ad. Deri olarak adlandırılan bu tabaka balıklarda balık puluyla kaplıdır. Sürüngenlerde de deri pullarla kaplanmıştır. Yalnızca memelilerde de...

On beşinci yüzyıl başlarında, bugünkü Meksika'nın orta ve güney bölgelerinde büyük bir imparatorluk kurmuş olan halk. Nahuva adıyla bilinen bir dili konuşan Aztekler, sınırların bugün kesin olarak bil...

Bir yapıtın amacını belirtmek için kitabın başına konulan tanıtıcı yazı. Bilimsel yapıtlarda konu, çalışma yöntemi, yapıtın bölümleri vb. de anlatılır. Önsözü izleyen girişteyse doğrudan konu üzerinde...

Sarı renkli tabii arsenik sülfür minerali. Limon sarısı renginde, özgül ağırlığı 3.45, sertliği 1,5-2 ve kimyâsal bileşimi AS2S3 olan rombik trimentrik prizma yapısına sâhip çok zehirli bir maddedir. ...