ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Kâtilin vereceği para cezası. Bir milletin kamu ile ilgili meselelerinin tartışıldığı siyâsî meclislerin adına da diyet denilmiştir. Ortaçağda Roma-Germen İmparatorluğu, Polonya, Macaristan, İsveç, Da...

Ad olmamasına karşın, kişi, özlük, gösterme, soru ve belirsizlik kavramları vererek varlıkların yerini tutan (ad yerine kullanılan) sözcük. Zamir sözcüğüyle eş anlamlıdır. Örnek: ben, sen, o, biz,...

Adana yakınında, Seyhan Irmağı üzerinde kurulmuş olan baraj gölü ve hidroelektrik santralı. Gölün maksimum yüzölçümü 67,8 km2 dir. Çukurova'nın sulanmasında büyük rol oynar. ...

10 Ağustos 1543'te Macar Krallığının en önemli şehrinin Osmanlılar tarafından zabtı. Estergon şehri Budin'in 45 km kuzeybatısında, Tuna kıyısında Vaç dirseğinin kuzeyinde yer almaktadır. Onuncu yüz...

İçinde muhâfaza ettiği maddenin dışardan görülmesini ve dışarıya sızmasını önleyen, kullanma maksadına göre şekillendirilmiş kılıf veya kab. Mektup, evrak gibi şahıs veya teşkilâtlarla ilgili özel yaz...

Çullukbalığıgillerden bir balık türü (Centriscus scolopax). Uzunluğu 10-15 cm. Küçük su hayvanlarıyla beslenir. Burnu uzun boru biçiminde ve ağzı bu uzantının ucundadır. Yaldızlı ya da gümüşi pembe re...

Kutsal ve güçlü olduğuna inanılıp tapılan varlık. Mabuta tapınma, ondan bir kötülüğü uzaklaştırmasını ya da bir iyiliği getirmesini dilemek için yapılırdı. Kimi çoktanrılı dinlerde her mabudun ayrı ta...

Bir mekanizma tarafından döndürülen şaftın devrini küçültmek veya büyütmek için kullanılan dişli tertibâtı. Dişli kutusu adı da verilen redüktör, devri sâbit elektrik motoru, benzinli motor, dizel mot...

Kayaç oluşturan yaygın bir mineral. Daha çok magnezyum içeren çözeltilerin kireçtaşına etkisiyle oluşur. Özellikle galen vb. mineraller içeren hidrotermal damarlar içine dağılmış olarak da bulunur. Ka...

(1452 Vinci/Floransa - 1519 Cloux/Fransa), İtalyan heykeltıraş, ressam, mimar ve bilgin. Floransa senyörlüğünün noteri olan Sen Pierro'nun evlilikdışı oğluydu. Heykel ve resim sanatını Floransa'da Ver...

İnsanların malları istihsal (üretim) etmek ve bunları istihlâk (tüketim) edilmek üzere toplumun çeşitli üyelerine dağıtmak için kıt veya sınırlı istihsal kaynaklarının (toprak, işgücü, makina gibi se...

Osmanlı İmparatorluğu döneminde, padişah hizmetindeki yüksek dereceli bir memurluk. Çuhadarlar bugünkü maiyet memurlarının gördükleri işleri yaparlardı. Çuhadarlar görevlerine göre çuhadar ağa, çuhada...

İslâm tarihinde İslâm dininin kurucusu Muhammet Peygamber'in ölümünden (632) Emevî Halifeliği'nin kuruluşuna kadarki (661) dönem. Bu devirde, sırasıyla Ebubekir (632-634), Ömer (634-644), Osman (644-6...

Osmanlı Devleti'ni ekonomik, siyasal ve toplumsal anlamda Batı'ya göre yeniden düzenlemek amacıyla gerçekleştirilen reformlar. Bu dönem 1839′daki Tanzimat Fermanı'yla başlar I. Meşrutiyet'in ilâ...

Türk ordusuna kurmay subay yetiştiren ve subayların meslekî bilgilerini geliştiren yükseköğrenim kurumları. Kurulması 1786'larda düşünülmüşse de, uygulama ancak 1845'te gerçekleşti. O zamana kadar, yu...

Ördekler familyasından, kamışlı sularda yaşayan ve yalnız bitki ile beslenen büyük ve göçücü bir kuş. Yaban kazları 8000 metre gibi inanılması güç bir yükseklikte uçabilirler. Pek çok canlı bu yükse...

Kesirlerle toplama ya da çıkarma işlemlerinde, paydaların en küçük ortak kata genişletilmesi işlemi....

Bağdat'taki Abbasî yönetiminden bağımsız olarak kurulan ve 868-905 tarihleri arasında Mısır ve Suriye'ye egemen olan ilk yerel hanedanlık. Kurucusu Tolunoğlu Ahmet'tir. Oğuz Türkleri'nden olan Tolun, ...

Etilenin çeşitli yöntemlerle polimerleştirilmesinden elde edilen, dayanıklı, parlak, birçok kimyasal madde etkisiyle bozulmayan saydam katı. İstenilen özelliklere göre bir katalizör kullanılarak, yüks...

Bir akor oluşturan üç ya da daha fazla sesin aynı zamanda çalınmasıyla ortaya çıkan beste. Armonide sesler ve çalgılar birbirlerinden farklı olabilir. Konusu, birlikte çıkan sesler arasında uyum sağla...

Ünlü Arap aşk hikâyesi. Hikâyenin konusu, birbirini küçük yaşta seven ama kavuşamayan iki gencin aşkıdır. Leyla bir başkasıyla evlendirilir. Mecnun da acıdan çıldırır ve çöllere düşer. Hikâyenin sonun...

Yeraltından belli aralıklarla fışkıran sıcak su kaynağı. Genellikle volkanik bölgelerde görülür. Başlıca kaynağı yağmur olan gayzerlerin, sularını 50 m.ye kadar fışkırtanları vardır. Kaynarca ve kaplı...

Tohum tomurcuğunu taşıyan tohum yaprakları açık olan, tohumları bunların yüzeyinde serbest olarak yer alan bitkilerin genel adı (Gymnospermae). Çiçekli bitkilerin ayrıldığı iki büyük daldan biri olan ...

Elektrik enerjisinin ses enerjisine dönüştürüldüğü aygıt. Radyo, teyp gibi araçlarla alıcı ya da ses oluşturucu devrenin son elemanıdır. Mikrofonun yaptığı işin tersini yapar. Ancak çok geniş bir alan...

Akdeniz'e dökülen ikinci önemli akarsu. Ceyhan, doğu Toroslarda Nurhak Dağı'ndan çıkan Söğütlü Irmağı ile Tahtalı Dağları'ndan inen Hurma Irmağı'nın Elbistan'ın hemen doğusunda birleşmesinden oluşur. ...