ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Aziz Dominicius tarafından, "Vaiz Papazlar" resmî adıyla kurulmuş (1215) bir Hristiyan tarikatı. 1216'da Papa III. Honorius, kuruluşunu onayladı. Dominicus, Cathar tarikatı ile mücadele etmek için bir...

Antikor niteliğinde bir madde. Bir hastalığa karşı aşılanmış olan ya da hastalık geçirmiş bir canlının kanında bulunur ve o hastalığın mikroplarını küme durumuna sokarak zararsız kılar. Aglütininler, ...

Bir kitabın kapsadığı konuları gösteren çizelge. Bu anlamda, kitapların başında ya da sonunda yer alan "içindekiler" bölümünü karşılamaktadır. Arapçada bibliyografya kitaplarının adı olarak kullanılmı...

Bir gaz ortamda asıltıda bulunan sıvı ya da katı küçük (0,1-100 mikrometre çaplı) parçacıklar. Duman, sis ve bulut, iyi bir aerosol örneğidir. Aerosol parçacıklar çok uzun süre asıltıda kalabilirler. ...

Hem karada hem de denizde gidebilen hava yastıklı taşıt. Hoverkraft, araç ile zemin arasında oluşturulan hava basıncının (hava yastığı) taşıma etkisine dayalı olarak hareket eder. Bu yüzden hava yastı...

Sodyum hidroksit üzerinden klor gazı geçirilerek elde edilen sulu sodyum klorür ve sodyum hipoklorit çözeltisi. Ağartıcı ve dezenfektan olarak kullanılır. 5 cm3 javel suyu, 1 litre suyu iki saatte tem...

İçinde bol miktarda demir ve alüminyum hidroksit bulunan, kırmızı renkli tropikal ve yarıtropikal bölge toprağı. Çok derinlere kadar yıkanıp bütün besin maddelerini kaybettiklerinden, genellikle tarım...

Osmanlı ordusunda bir asker sınıfı. Osmanlılardan önce de Anadolu beylikleri donanmalarında azap denen askerler bulunuyordu. Osmanlılarda ise donanma ve tersane azaplarından başka; kale muhafızlıkları...

Yeraltından çıkan şifalı sulardan yararlanmak için kurulmuş hamam. Yaygın adı kaplıcadır. Tevrat'a göre şifalı sulardan ilk yararlananlar eski Mısırlılardı. Bu konuda ilk olarak bir yapıt ortaya koyan...

Gelibolu'da kurulan ilk acemi ocağına verilen ad. Gelibolu Acemi Ocağı, Birinci Murâd Han zamânında kuruldu. İlk acemiler, harpte esir edilen kuvvetli ve dinç gençlerden teşekkül ederdi. Bunlar, G...

Asya'da yaşayan bir Türk topluluğu; bugün Kuzey Kafkasya'da yaşayan bir Türk boyunun adı. Nogaylar, 13. yüzyılın ortalarında Altınordu Devleti başkomutanlarından Nogay yönetiminde Türk ve Moğol kabile...

Mâni olma, engelleme, geciktirme anlamında kullanılan bir parlamento deyimi. Bir tasarı veya teklifin görüşülmesi, bir kânunun geçmesi, incelenmesi, araştırılması gibi, yasama meclislerinin belirli bi...

Çürük yumurta gibi kokan zehirli bir gaz (H2S). Kükürt içeren birçok madde çürüdüğünde hidrojen sülfür gazı çıkarır. Bazı mineral sularında da bulunur. Laboratuvarda seyreltik hidroklorik asidin demir...

(eski adı: Port Natal), Natal'in Hint Okyanusu kıyısında, Güney Afrika Cumhuriyeti'nin en önemli limanı (yıllık liman trafiği 20 milyon ton). Sanayi, ticaret, kültür ve turizm merkezidir. Gemi yapımı,...

Bir devletin zenginliğinin, değerli madenlere sahip olmaktan kaynaklandığını savunan ekonomik öğreti ve uygulama. Ekonomide ulusalcılığın ve devletçiliğin ilk kez ortaya atıldığı görüş merkantilizmdir...

Tasavvuf etkisinde ve tarikatlar çevresinde gelişen edebiyat. Tasavvufî halk edebiyatı, tekke edebiyatı gibi adlarla da anılmıştır. Her iki ad da bu edebiyatın niteliğini belirtmede yetersizdir. Örneğ...

Herhangi bir konuda bilgi vermek, eğitmek ve öğretmek amacı güden yazı ya da yapıtlarda kullanılan anlatım türü. Bu anlamda öğüt veren her tür kitap (hayvan masalları, dinsel kitaplar) öğreticidir. Sö...

Türk alfabesinin yirmi altıncı harfi. Sesbilim bakımından ince, dar, yuvarlak ünlü....

Savaşta kazanılan başarı. Düşmanın bozguna uğratılması. Uzun bir geçmişe sâhip Türk milletinin târihe altın harflerle yazılmış zaferleri vardır. Bu zaferler, neticesi îtibâriyle Türk milletinin vazi...

Şiîliğin başka bir adı. Rafızîlik'i, İmamiye ya da Zeydiye mezheplerinin bir kolu olarak gösterenler olmuşsa da Rafizî adını taşıyan hiçbir topluluk yoktur. Osmanlılar, İran Şiîleri ve Anadolu Kızılba...

Eski bir saz. Keman ve tambura benzer, ancak onlardan daha büyük, sapı gövdesine göre kısa, beş telli, yirmi altı perdeli. Tezeneyle çalınır. ...

Birbirine tutturulacak ağaç ya da metal parçaların önceden hazırlanmış deliklerinden geçirilerek, ucuna somun denen parçası takılıp sıkıştırılan iri başlı vida. Çoğunlukla metalden yapılır. Dört, altı...

İki yaşamlılar (Amphibia) sınıfının, kuyruklu kurbağalar (Urodela) takımındaki türlere verilen genel ad. Vücutları boyuna uzun, başları üstten basık, kısa yapılı dört üyeli, kuyruklu hayvanlardır. Göz...

Modern kuvantum teorisinin, dalga mekaniğinin temeli olan Schrödinger denkleminin çözümüyle elde ettiği, her biri uzayda bir olasılık dağılımına karşılık düşen ve elektronların atom çekirdeğinden uzak...

Havadan daha ağır olup kanatlarını yalayan hava akımlarının aerodinamik etkisiyle uçan, kendinden itimli araç. Uçak, esas olarak planörlerin geliştirilmesinin ürünüdür. Leonardo da Vinci'nin insan güc...