ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

(yaklaşık olarak 325-410), Yunan matematikçisi. İskenderiye okuluna bağlıdır. Birinci dereceden denklemler üzerine kuramı ile ikinci dereceden denklem çözümleri matematiğe yenilikler getirdi. "Aritmet...

En küçük dereden ana ırmağa kadar, belirli bir yatak içinde ve eğim boyunca sürekli ya da dönemli olarak akan sular için kullanılan genel terim. ...

Elle çevrilen bir kol ve kova ipinin sarıldığı silindir biçiminde bir tamburdan oluşan ve kuyudan su çekmeye yarayan araç. En eski kaldırma aygıtlarından biridir. Uzak Doğu'da ortaya çıkış tarihi bili...

Sinir sistemini etkileyerek, duyuları azaltan ya da yok eden maddeler. Uyuşturucu olarak da bilinir. Narkotik maddelerin kullanılmaları ne kadar uzun süreli olursa, miktarları ne kadar kuvvetliyse,...

Yunan mitolojisinde, Aitolia Kralı Thestios'un kızı ve Sparta Kralı Tindareos'un karısı. Efsaneye göre Zeus, Leda'ya âşık olur ve bir kuğu kuşu hâline girerek onunla birleşir; Leda da bir yumurta yumu...

İlk Çağ'da Sparta Devleti'nin ve toplumunun kurucusu olarak kabul edilen kimse, yasa koyucu. Yaşam ve gerçek kimliği konusunda bilgi yoktur. Kimi tarihçiler Likurgos'u gerçek bir kişi, kimileri de bir...

Benzen molekülüne bir OH grubunun bağlanmasıyla oluşan organik bileşik (C6H5OH). Beyaz, kristal yapılı bir katıdır. Kendine özgü bir kokusu vardır ve zehirlidir. 43°C'ta ergir, 182°C'ta kaynar. Yoğunl...

Tarıma ve zanaatlara dayalı bir ekonomiden, sanayinin ve makine üretiminin egemen olduğu bir ekonomiye geçiş sürecine verilen ad. 18. yüzyılda İngiltere'de başlamıştır. Endüstri Devrimi de denir. E...

Bir malı dış pazarda iç pazardan daha ucuza satmak anlamındaki ekonomik terim. Günlük kullanımda bir malı piyasa fiyatından daha ucuza satmak anlamına gelir. Damping, genellikle bir pazarı ele geçirme...

Türkiye'de yetiştiği yerler: Erzurum gibi yüksek yerler hâriç her yerde. Kültürü yapılan bir sebze bitkisi. İlk olarak Güney Amerika'da (Peru) ortaya çıktığı söylenir. Domatesler şekil, renk, kull...

Meşe ağaçlarının meyvesine verilen ad. Palamut, dışında çiçek ekseninden ya da yan çiçeklerden meydana gelen bir kadehçikle sarılı, nuks tipinde bir meyvedir. Kadehçik olgunlaşma sırasında sertleşir v...

Eski Mısır kültüründe önemli bir yer tutan insan başlı, aslan gövdeli mitolojik yaratık. Bilinen en eski sfenks, Kefren piramidinin doğusunda yer alan ve M.Ö. 2500′de yapıldığı sanılan Gize sfen...

Osmanlı Devleti ile Memlûkler arasında yapılan ve Memlûklerin yenilgisiyle sonuçlanan savaş (24 Ağustos 1516). Eski Baharat ve İpek yollarının denizlere kayması ve Avrupalıların eline geçmesi Osmanlı ...

Yakını iyi görememe şeklinde beliren göz kusuru. Nedeni, göz merceğinin görüntüyü retinanın (ağtabaka) arkasına düşürmesidir. Atropin türünden bir ilâçla göz uyumu geçici olarak yok edilip merceğin kı...

Kimyasal dengede bulunan bir sisteme dışardan bir etki yapıldığında, sistemin, bu etkiyi azaltacak yönde tepki gösterdiğini ortaya koyan ilke. Bu ilkeden yararlanılarak birçok sentez (örneğin amonyak ...

Keman ailesinin üyesi olan yaylı bir çalgı. Çello da denir. Kemandakine benzeyen bir yayla çalınır. Keman şeklinde olmakla beraber daha büyüktür. Yaklaşık 1,2 m uzunlukta ve en geniş yerinde 40 cm civ...

Bir newton'luk bir kuvvetin, uygulandığı noktayı kendi doğrultusunda 1 metre hareket ettirmesiyle yaptığı işe eşdeğer enerji birimi (simgesi J). Elektrikte 1 joule, 1 watt-saniye'ye eşdeğerdir. Eskide...

Osmanlı ordusunda bir asker sınıfı. Sınırlarda ya da sınırlara yakın yerlerde otururlar, düşman arazisine yaz-kış sürekli akın yaparlardı. Sefer zamanı, üç günlük bir mesafeyle ordunun büyük kısmının ...

İçten yanmalı motorlarda verimin bir ölçüsü. Pistonun hareketi sırasında silindir içinde meydana gelen maksimum hacmin (piston alt ölü noktada iken) minimum hacme (piston üst ölü noktada iken) oranıdı...

Hint-Avrupa dil ailesinin İran dalından bir dil. Bugün Tacikistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin resmî dilidir. 1 milyondan fazla insan tarafından konuşulan Tacikçe, Yeni Farsçanın yerel ağızlara da...

Asetilsalısılık asit adıyla bilinen bu madde güçlü bir ağrı kesicidir. Ateş düşürür, iltihabı azaltır, kandaki trombositler üzerinde etkilidir. Baş ağrılarında, hafif ateşli hastalıklarda, adet sancıl...

Kırım Savaşı'nın başlarında Osmanlı filosuyla Çarlık Rusyası filosu arasında yapılan ve Osmanlıların yenilgisiyle sonuçlanan deniz savaşı (30 Kasım 1853). Kasım 1853'te Karadeniz'e açılan ve daha çok ...

Embriyonun, hayvanlarda bütün organları belirdikten ve kan dolaşımı başladıktan sonra; insanlarda ise gebeliğin 3. ayının sonundan itibaren aldığı ad. İnsan yavrusu, ana rahminde iki evre (safha) göst...

Edebiyatta, bir yazarın kendi dilinde özgün yapıt yaratması, ortaya koyması. Kitap yazana da müellif denilir. Önceleri kitap yazma anlamına gelirken Tanzimat'tan sonra tahrir ve muharrir sözcükleri ya...

Bacakta uyluk ve baldır kemiklerinin birleştiği kısım. Tek eksenli bir eklemdir. Dizkapağı, damar ve sinirlerin geçtiği diz ardı ve diz eklemi olmak üzere iki bölüme ayrılır. Bağları çok güçlü olan di...