ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Osmanlı İmparatorluğu'nda kent ve kasabaların ileri gelen nüfuzlu kimselerine verilen ad. Bu gibi kimselerin 16. yüzyıl ortalarından başlayarak miri toprak düzeninin bozulması ve köylülerden vergi top...

Baskın alelin varlığında etkisini göstermeyen aleldir. Resesif özellik de denir. Kalıtsal özellikler anneden ve babadan gelen genlerle belirlenir. Saç rengi, boy, göz rengi gibi bütün yapısal özellikl...

Sayı bakımından birden çok varlığı belirten ad. Örnek: Lâmbalar yanınca odaların içi aydınlandı. Bu tümcedeki "lâmbaların" ve "odaların" sözcükleri çoğuldur; çünkü birden çok lâmba ve birden ço...

son devir Türk şâirlerinden, 1898 yılında İstanbul'da doğdu. Babası Süleyman Nazif Bey; Hazîne-i Hassa Nezâreti başmüfettişi olup, annesi Fatma Rûhiye Hanım, Halıcılar Dergâhı Şeyhi Hacı Feyzullah-ı N...

Gövdesi ince uzun, kamış biçiminde olan kimi otsu bitkilerin genel adı, hasırotu, kiliz, kofa. Genellikle bataklık kıyılarda (ırmak ya da deniz) yetişir. Sert ve dayanıklı sapları sepet, kulübe, kalem...

Üzeri kubbeli ya da açık su haznesi. Genellikle cami avlularında bulunur. Çevresindeki musluklardan ya da ortasındaki fıskiyeden bol su akar. Abdest alınması amacıyla yapılan şadırvanlar kare, daire y...

Bir çözeltideki bulunan çözünen madde miktarını gösteren değer. Çözünen maddenin derişimi kimyasal tepkimelerin incelenmesinde önemlidir. Çünkü çözünen madde derişimi, çözeltideki moleküllerin hangi s...

Dünyânın en yüksek tepesi. Himalaya Dağlarından birisidir. Tibet ve Nepal hudûdunda, 28° kuzey 87° doğu koordinatlarına yakındır. 1852 senesinden beri insanlar, tepenin yüksekliğini (rakımını) tahmine...

İnsanın birdenbire aşırı sıcak karşısında kalması sonucu ortaya çıkan sağlığa zararlı durum. Sıcak hava da soğuk hava kadar tehlikelidir, ciddî rahatsızlıklara ve ölümlere yol açabilir. Beyinde vücudu...

Bedeni dışarıdan gelen mikroorganizmalara karşı koruyan beyaz kan hücreleri. Koruyucu sisteminin bağışıklık sisteminin en önemli üyelerinden biri olan akyuvarlar kemik iliğinde ve lenf yumrularında ya...

Adıyaman'a bağlı Kâhta ilçesinin kuzeydoğu kesiminde bulunan dağ. Yüksekliği 2206 m'dir. Çok yüksek olmayan bu dağın önemi, doruk kesimindeki tarihsel kalıntılardan kaynaklanmaktadır. Dorukta Helenist...

Tek bir kromozom takımı içeren eşey ya da üreme hücresine verilen ad. Genetik bilginin yarısını içerir. Üreme sırasında erkek ve dişi gamet birleşir, böylece her ikisinden gelen yarım genetik bilgi, b...

Bir fonksiyonun değer kümesini, tanım kümesine götüren fonksiyon. Ancak bire-bir ve örten fonksiyonların ters fonksiyonlarından söz edilebilir. Bir f(x) fonksiyonunun tersi f-1(x) biçiminde gösterilir...

Akdeniz'e dökülen bir akarsu. Teke yöresinin batısında Yeşilgöl Dağı'ndan çıkarak Gölhisar Ovası'na girer. Daha sonra Acıpayam Ovası'nın güney ucuna gelir ve dağlar arasına girer. Yer yer küçük ovalar...

Gemilerin yapıldığı ve onarıldığı yerlere verilen ad. Tersane sözcüğü, Arapçadaki "dar ussınaa" (sanat evi) sözcüğünden gelmektedir. Daha çok savaş gemilerinin onarıldığı ve yapıldığı yerler için ters...

Sıcaklık değişiminden etkilenerek mekanik bir supapı, elektrik anahtarını vb. şeyleri otomatik olarak harekete geçiren aygıt. Termostatlar genellikle bir metal çubuktaki genleşmenin, bir yaydaki biçim...

Periyodik cetvelin 7 A grubunda yer alan radyoaktif element. Doğada çok küçük miktarlarda bulunur. Bizmutun alfa parçacıklarıyla bombardımanından elde edilmiştir. En kararlı izotopunun (At-210) yarıla...

Nikaragua'nın iç kesiminde yayılan geniş çöküntü alanında, Managua Gölü'nün güneyinde büyük göl. Yüzölçümü 8.400 km2 dir. Fazla sularını San Juan Irmağı ile Atlas Okyanusu'na gönderir. Üzerinde birçok...

Pulkanatlılar takımından böceklerin (kelebekler) yumurtadan çıktıktan sonra krizalit oluncaya kadarki durumu. Tırtıllar yumuşak vücutludurlar ve ergin böceğe benzemezler. Ağız organları çiğneyicidir. ...

Sulu bir çözeltinin asitlik ölçüsü. pH değeri, pH=log10[H+] olarak tanımlanır. Buradaki [H+], çözeltideki hidrojen iyonlarının termodinamik aktifliği olup seyreltik çözeltiler için hidrojen iyonunun m...

Birim kütle başına düşen ısı sığası (simgesi c). Bir başka deyişle, birim kütlenin sıcaklığını 1 derece artırmak için gerekli ısı miktarı. SI birim sisteminde joule/kilogram-kelvin cinsinden ölçülür. ...

Karelere ayrılmış zemin üzerinde on altışar taşla iki kişi arasında oynanan oyun. Dama, ikişer sıra biçiminde dizilen taşların, sırayla ileride, sağda ya da soldaki boş karelere sürülmesiyle oynanır. ...

Kimi ülkelerde, mahkemelerde yargı görevi yapan yurttaşlardan kurulu geçici kurul. Ağır cezalı suçlarda, asıl mahkemeye yardımcı olarak kurulan jüri, savı ve savunmayı dinledikten sonra sanığın suçlu ...

Uzun, ince, yumuşak tüylü bir keçi türü olan Ankara keçisinden elde edilen kıl elyaf. Moher olarak da bilinir. Anlamı keçi kılından kumaş olan Arapça muhayyer sözcüğünden türemiştir. Binlerce yıldır A...

Yalnızca mikroskopla görülebilen tek hücreli canlılar. Tek hücreli olmalarına karşın, çok karmaşık yapıda olabilirler. Kural olarak eşeysiz ve bölünme yoluyla çoğalırlar; ancak tomurcuklanma ve seyrek...