ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Yeryüzü ve denizaltındaki doğal mağaralarda araştırma ve incelemeyi konu alan bilim dalı. Mağarabilim deyimi, ilk olarak 1890'da arkeolog Emil Riviere tarafından ileri sürüldü. 1774 yılında Esper, Bav...

Lâtin ozanı Vergilius'un destanı. İ.Ö. 29'da yazılmaya başlanmış, Vergilius'un ölümüyle yarım kalmıştır. Vergilius, Roma'yı kuranların soyunu Troya'ya, Augustus'un soyunu da krallık ailesinden gelen A...

Lâvların anîden soğumasıyla oluşan cam gibi şekilsiz kayaçlara verilen ad. Obsidiyen olarak da bilinir. Kimyasal yapısı granitle aynı olup kuvars gibi demir magnezyumu içerir. Volkan camı genellikle s...

Sıçangiller familyasından Microtinae takımına ait çok sayıda çok sayıda küçük memeli türü. Tıknaz gövdeli, yuvarlak burunlu, kısa kuyrukludur. Genellikle sırtı kırmızımsı esmer, karnı gri renkli tüyle...

Ispanakgiller (Chenopodiaceae) familyasından Beta vulgaris türünden geliştirilmiş kültür bitkilerinin ortak adı. Pancarlar, kullanım amaçlarına göre temel olarak dört çeşittir: Yumrularından yararla...

Sazangiller familyasından, yaklaşık 40-50 cm. uzunluğunda, kızılgöz de denilen bir balık (Leuciscus rutilus). Avrupa tatlı sularında ve Türkiye göllerinde yaşayan çamça Avrupa'da çok avlanır. Yumurtas...

(1914 Mount Pleasant/İowa), Amerikalı fizikçi. Yükseköğrenimini İowa Üniversitesi'nde yaptı. 1951'de aynı üniversitenin fizik ve astronomi profesörlüğüne getirildi. Atmosferin fizikî ve biyolojik özel...

Eski Roma'da yargıçların ve yüksek devlet görevlilerinin önlerinde yürüyen, "Fasces" denilen birbirine bağlanmış ve ortasında bir balta bulunan bir değnek demeti taşıyan görevli. Değnekler dövmeyi, ba...

Zambakgillerden, sapından yararlanılan, çok yıllık bir kış sebzesi. Anayurdu Doğu Akdeniz ile Yakın Doğu olan pırasa dünyada yaygın olarak yetiştirilir. Serin iklimi sever. Nemli, humuslu topraklarda ...

Polarma olayını incelemeye yarayan alet. Polarılmış ışığın geçtiği bir polargı (polarizör) ile bu ışığın incelenecek saydam bir numuneden geçtikten sonra üzerine düşürüldüğü döner bir analizleyenden (...

Eski Yunan ve Roma'da yaşamdan alınan sahnelerin genellikle gülünç bir şekilde canlandırıldığı dramatik gösteri. Günümüzde gerçekçi ya da simgesel beden hareketleriyle bir karakteri ya da öyküyü canla...

Doğayı kutsama ve yüceltme tutumu içinde olan öğretilerin genel adı; natürizm. Doğalcılık (natüralizm) ile karıştırılmamalıdır. Doğacılık, özellikle dinsel anlamda doğaya tapınmayı dile getirir. Bunun...

Bir organizma tarafından üretilen zehirli madde. Toksin, mikrop, bitki ya da hayvan kaynaklı olabilir. Bunların arasında potansiyel olarak en güçlü zehirler yer alabilir. Canlı bünyesinin bu toksinler...

Kökenleri farklı, lifli yapılarıyla benzer görünümlü bir grup minerale verilen ad. Amyant da denir. Asbest adı, eskiden, amfibol grubundan bir kalsiyum, magnezyum, demir silikatı olan lifli aktinolite...

Bir kişinin çalışması karşılığında kendisine para ya da mal cinsinden yapılan ödemedir. Bu tanım içine, işçilere ve memurlara yapılan ödemelerin yanı sıra serbest meslek sahiplerinin kazançları da gir...

Bir eksen çevresinde ve aynı zamanda birbirine ve bu dönme eksenine dik iki eksenden biri veya her ikisi çevresinde serbestçe dönebilecek biçimde yapılmış bir disk ya da tekerden oluşan düzenek. Jiros...

Güzel sesle okunan ya da bir müzik aracıyla çalınıp söylenen besteyle coşup yapılan ritmik hareketler. Arapçada sözlük anlamı "işitmek, duymak"tır. Tarikatların çoğunda rastlanan sema genellikle bir M...

Yassı solucanlar (Platyhelminthes) takımının Cestoda sınıfına ait üç bin kadar asalak omurgasız türünün ortak adı. Şerit adıyla da bilinir. Yetişkin tenyalar, omurgalı hayvanların bağırsaklarında asal...

Orta oyununda hareketli, parasız, entrikacı, sırdaş, sorunlara çare bulan arsız bir tip. Aynı zamanda, Kavuklu gibi beceriksiz, ama saf değil, bilgisiz, çocuksu ve sempatik bir karakterdir. Kavuklu'nu...

Orolidae familyasına ait Asya kıt'asına özgü yaklaşık 20 kuş türünün ortak adı. Boyları 20-25 cm'dir. Erkek bireyler siyah ve sarı ya da siyah ve turuncu renkte tüylere sahiptir. Dişilerse daha soluk ...

Osmanlı Devleti'nde on dokuzuncu yüzyılda Tanzimat Fermanıyla başlayan Batı'ya yönelişe paralel olarak Batı edebiyatının örnek alındığı yeni edebiyata verilen ad. Divan Edebiyatı geleneği, Tanzimat'la...

Orta Çağ'da Müslüman Arapların Anadolu'ya verdikleri, "Roma Ülkesi" anlamına gelen ad. Bu deyim Osmanlılarca da kullanıldı. Önceleri tüm Hristiyan toprakları anlamına gelirken 7. yüzyıldan sonra yalnı...

Kuzeydoğudan esen soğuk rüzgâr. Özellikle İstanbul ve çevresinde çok sık görülen bir rüzgâr türü olan poyraz, bu yörede yılda ortalama 130 gün esmektedir. Kış aylarında çok şiddetli olur. Bu mevsimde ...

Atom numarası 92 olan element. Simgesi U'dur. Periyodik tabloda IIIB Grubu'nda yer alır. Radyoaktif bir elementtir. Nükleer güç ve silâhlardaki kullanımı nedeniyle, uranyum elementine dünyada büyük...

Görünen tayfın tümüne yani mordan kırmızıya dek bütün renklere duyarlı olan fotoğraf filmi. Bu nedenle ortokromatik filmlerden daha iyi sonuç verir. Pankromatik duyarkat 1906'da kullanılmaya başlanmış...