ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Güney ve Güneybatı İran'da, Irak-İran sınırı boyunca birbirine paralel sıralar hâlinde uzanan, geniş sıradağlara verilen genel ad. Birçok doruğu 3.000 m.yi geçer. En yüksek yeri Zardeh Kuh (4.552 m.)....

Yağı ve postu için avlanan, uzunluğu 4-7 m olan bir memeli (Mirounga). Yetişkin erkeğinin burnu fil hortumuna benzer. Bir fok çeşididir. Erkeğinin ağırlığı 2-3 tonu bulur. Suda oldukça hızlı yüzer. Er...

Böcekler (Insecta) sınıfının, düz kanatlılar (Orthoptera) takımındaki sıçrayıcı türlere verilen genel ad. Familyalar ve hatta cinsler arasında çok belirgin yapısal farklılıklar olmasına karşın, tüm çe...

Sedefotugiller familyasından, çok yıllık, otsu bir Akdeniz bitkisi (Ruta montana). 50-90 cm. boyunda olup parçalı almaşık yapraklı, keskin kokulu ve yeşilimsi sarı çiçeklidir. Hekimlikte sürgüne karşı...

Parmağın birinci boğumunun avuç içine bakan kısmının iltihaplanması. Çoğunlukla küçük bir delici yaralanmayı tâkiben, parmak ucu içine giren mikroplar kısa zamanda çoğalarak bir iltihap meydana getiri...

İrlanda'nın en büyük akarsuyu. Kuzey İrlanda'da doğar, güneye akarak birtakım göllerden geçer. Limenick'te batıya dönerek, uzun ve derin bir haliçle Atlas Okyanusu'na dökülür. Uzunluğu 360 km.dir. ...

Osmanlı toplumunda kitaplara boyalı resim yapan; ipek, ibrişim, renkli tire ve yünle elişi işleyen ve binalarda yağlıboya ya da suluboya işleri yapan sanatkâr. Kitaplara minekâri resimler yapmak eski ...

Genellikle marangozlukta kullanılan bir kaplama gereci. Yüzeyleri reçinelenerek ısı etkisiyle birleştirilen birkaç kat kâğıttan oluşur. Sert ve sıcağa dayanıklıdır. Masa, raf, dolap gibi eşyaların üst...

Savaşlar sonunda kazanılan zaferleri, fethedilen yerleri, komşu hükümdârlara, hanlara, prenslere, şehzâde ve vâlilere bildirmek üzere gönderilen nâmelere verilen isim. Eskiden her devlette ve bilha...

Yunan mitolojisinde hekimlik tanrısı. Romalıların Aesculapius adıyla benimseyip taptıkları Asklepios, Apollon'un oğludur. Efsaneye göre Apollon onu büyütmesi için yarı at, yarı insan Hiron'a teslim ed...

Demir ya da çelikle vurulduğunda kıvılcım çıkaran bir tür kuvars. Sileks olarak da bilinir. Tarih öncesi dönemlerde birçok aletin yapımında ham madde olarak kullanılmıştır. Çakıltaşı yatakları ender b...

Bir tür mermi. Ucu haç biçiminde çentilmiştir. Vücuda girdikten sonra parçalanır, bu nedenle normal merminin açtığından çok daha geniş, öldürücü yaralar açar. Adını, ilk kez yapıldığı Hindistan'daki D...

Bilim ve bilimsel yöntemin bilgiye ulaşmak için tek geçerli yol olduğunu savunan felsefî görüş. Bilim ve bilimsel yöntem dışındaki bilgilenme şekillerini kabul etmediği için, spekülâtif felsefe, metaf...

Manyetik geçirgenliği boşluğundakinden daha az olan maddelerin, içinde bulundukları manyetik alanın ters yönünde mıknatıslanmaları. Buna, çekirdek çevresindeki elektronların hareketi neden olur. Orbit...

Hamam böcekleriyle birlikte, Dictyoptera takımını oluşturan ve Mantodea alt takımında yer alan yaklaşık 2000 böcek türünün ortak adı. Peygamberdeveleri yalnız canlı böceklerle beslenir, yavaş hareket ...

Hem hayvansal hem de bitkisel besinleri yiyebilen hayvanlara verilen genel ad. Omnivor da denir. Hepçil hayvanlara örnek olarak serçe, ayı ve ördek verilebilir....

Telli bir sistemle ya da radyo sistemi aracılığıyla hareketli resimlerin uzak mesafelere iletilmesi. Televizyon yayını genellikle merkezî bir istasyondan, çok sayıda alıcıya yönelik olarak yapılır. An...

Sırtı kırmızı ve kurşunî renkte, kemirici ve zararlıları yok eden iri bir gece kuşu (Strix aluco). Afrika, Avrupa ve Asya'da kıyı ormanlarında yaşar. Yuvasını oyuk ağaçlara yapar. ...

Ray aralığı 40-60 cm eninde olan küçük demiryolu. Fransız sanayicisi Paul Decauville tarafından yapılmıştır. En çok maden ocaklarında kullanılır. Raylar madenî traversler üzerine oturtulur. Kolaylıkla...

Kayseri'de Selçuklu döneminden kalma kümbet. 1276 yılında yapılmıştır. Yapıtın mermer kitabesinde Şah Cihan Hatun adına yapıldığı yazılıdır. Kümbet, kare bir kaide üstünde yükselir. Kaidenin üstünde d...

Çarlık Rusyası'nda meclis. Üyeleri, görev ve yetkileri çeşitli dönemlerde farklılıklar gösterdi. Temelde çarların otoritesini sınırlayan kuruluşlardı. II. Aleksandr döneminde üyeleri seçimle gelen ken...

Anadolu masal ve efsanelerinde yer alan doğaüstü bir yılan, "şah-ı maran" (yılanların şahı). Bu yaratık, kadın başlı ve yılan gövdeli olarak betimlenir. Türk edebiyatında Şahmeran ile ilgili ilk hikây...

Bir ceza ve işkence aygıtı. İki ucuna ip ya da kayış bağlı kalınca bir sopadır. Eskiden öğrenciler ve yasaya aykırı davranan kişiler, falaka kullanılarak cezalandırılırdı. Falakaya çekilecek kişi sırt...

Birleşmiş Milletler Yasası uyarınca kurulan yargılama kurulu. Yönetmeliği 24 Kasım 1945'te BM'ce yürürlüğe kondu. 15 üyeden oluşur; üyelerin dokunulmazlıkları ve bağımsızlıkları vardır. Bu üyeler, Gen...

Yirmi dört Oğuz boyundan biri. Afşarlar, Oğuz göçleriyle İran, Suriye ve Anadolu'ya yayıldılar. İran'da zaman zaman önemli siyasî olaylara karıştılar. 18. yüzyılda İran tahtını ele geçiren Nadir Şah, ...