ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Tanzimat devri yazar, şâir ve devlet adamlarından. Esas ismi AbdülhamidZiyâüddîn'dir. 1825'te İstanbul'da doğdu. İlk ve orta öğreniminin bir bölümünü Süleymaniye'deki Edebiye Mektebi ile Beyazıt Rüşti...

Akışkan moleküllerinin katı yüzeylere takılması. Gaz maskelerinde (aktif kömürün gazı tutması), çeşitli saflaştırma işlerinde (kemik tozunun şeker çözeltisindeki renkli bileşikleri tutması) adsorbsiyo...

Çok yakın bir engelin varlığından ötürü çıplak gözle görülmeyen bir cismi ya da çevreyi, kaydırılmış bir eksen aracılığıyla görmeyi sağlayan optik alet. Genellikle askerî amaçla ve denizaltılarda dışa...

Kan basıncının belirli bir değerin üstüne çıkmasıyla, kanın damar çeperlerine uyguladığı aşırı basınç. Hipertansiyonun olabilmesi için atardamardaki kan basıncı, 10 ile 16 cm. cıva ağırlığına eşit bir...

Böceklerde beyin çevresindeki bezlerden salgılanan ve lârva evresinde gençlik özelliklerinin korunmasını sağlayan hormon. Gençlik hormonu olarak da bilinir. Gelişim sırasında deri değiştirme süresi...

Parmaklara takılarak çalınan, maşa da denilen köçek ve çengi çalgısı. Ağaçtan yapılan çalpara iki ya da dört parçadan oluşur. ...

Hint Okyanusu'nun Arabistan Yarımadası ile İran arasında kalan uzantısı. Arap plâkasının Asya plâkasına girdiği bir bölgede bulunan Basra Körfezi, adacıklarla dolu sığ bir denize sahiptir. Yıllık yağı...

İstanbul'da yayımlanan gazete (1878-1922). Ahmed Midhat Efendi tarafından 27 haziran 1878'de yayımlanmaya başladı. Batı gazetelerinden çevirilere, roman tefrikalarına, edebiyat ve tarih yazılarına yer...

Amonyağın formaldehit ile kondensasyonu sonucu elde edilen beyaz, kristal yapılı madde [(CH2)6N4]. Heksamin ve ürotropin adıyla da bilinir. Tıpta safra kesesi ve idrar yolları antiseptiği olarak kulla...

Karaağaçgiller (Ulmaceae) familyasının Celtis cinsini oluşturan 70 kadar ağaç ve çalı türünün ortak adı. Mercimekten az büyük, buruk lezzetli meyvesi vardır. Ilıman ve tropik bölgelerde yaygındır. Ker...

İslâmî inançlara göre bir insanın kendisine helâl kılınandan başkasına açmaması gereken benliği. Bu kavram insan topluluklarının inançlarına, sosyal oluşumlarına göre değişik içerikler kazanabilir. An...

Muş'un Varto İlçesinde meydana gelen iki deprem (1946 ve 1966). 31 Mayıs 1946'da, Richter ölçeğine göre şiddeti 6 olan depremde 839 kişi yaşamını yitirdi, 349 kişi yaralandı, 3.000 bina hasar gördü. 1...

Kimyasal simgesi Si ve atom numarası 14 olan element. Periyodik cetvelin IVA grubunda yer alır. Silisyum, Güneş ve diğer yıldızlarda bulunur, ayrıca yer kabuğunun ağırlıkça %27,5′ini oluşturur. ...

Yasaklama; haram etme anlamında bir sözcük. Daha çok, hac sırasında kutsal yerleri ziyaret etme anlamında kullanılır. Çünkü bu sırada insan, kendine birçok dünya nimetini yasak etmiştir. Hac sırasında...

Fransa ve İspanya arasında sıradağlar. Batıda Biskay Körfezi'nden doğuda Akdeniz'e kadar 420 km boyunca uzanır. En yüksek doruğu, ortada Maladeta kitlesinde Pico de Aneto'dur (3.407 m.)...

Eklem yüzeyini oluşturan kıkırdak yapısındaki yüzeyin ilerleyici olarak bozulması. Artrit, eklem iltihabı anlamına gelmektedir. Gerçek anlamda bir iltihabî tablo yoktur. Özellikle ileri yaşlarda görül...

Bileşikgillerden, bir çeşit hindiba (Cichorium endivium). Taze sürgünlerinden elde edilen acı sıvı, eskiden hekimlikte uyuşturucu ve yatıştırıcı olarak kullanılırdı. Sürgünlerinden akan özsu kurutulup...

Mekanik aygıtlarla insan yapısı olan öteki aygıtlardaki (ve hatta kuruluşlardaki) iletişim ve kontrol sistemleriyle biyolojik organizmalarda var olan benzer sistemler arasındaki ilişkiyi ele alan bili...

Devletler arasındaki birtakım hukuk anlaşmazlıklarına bakan ve merkezi Lâhey'de bulunan uluslar arası mahkeme. Adalet Divanı, yargılama ve görüş bildirme yetkisine sahiptir ve en yüksek adlî makamdır....

Lale Devri'ne son veren isyan (1730). İsyan, başındaki lideri Patrona Halil'den dolayı bu adla anılır. Patrona Halil ve 25-30 kadar arkadaşı 28 Eylül 1730 tarihinde Beyazıt Camii kapısı önünde toplana...

Çin-Tibet dil ailesinin Tay-Çin kolundan bir dil. Laos Devleti'nin resmî dili olan Laosçayı 4 milyon dolayında insan konuşmaktadır. Laosça tek heceli dillerdendir. ...

Baklagillerden (Fabaceae) familyasının Vicia cinsini oluşturan 150 kadar otsu bitki türünün ortak adı. Uzunlukları 30-120 cm arasında değişir. Sürünücü ya da sarılıcı bir bitki olan fiğin, salkım biçi...

Bir cins midye (Solen). Kabuğunun çenetleri çakı sapı gibi ensiz ve uzundur. Kendisini dikine kuma gömer. Eti yenir. Hemen hemen tüm denizlerde bulunur. Kavkısı yassıdır. Aşağı doğru uzanan silindirim...

Hz. İsa'nın çarmıha gerilişinin üçüncü gününde yeniden dirilişini kutlamak amacıyla düzenlenen Hristiyanlığın takviminde temel yortu. Batı kiliselerinde, ilkbahar dönümünde (21 Mart) ya da sonrasında ...

Tropik ve ılık denizlerde yaşayan, geniş resifler oluşturan bir omurgasızlar gurubu. Mercanlar sınıfının en iyi bilinenlerinden biri olan, kırmızı kalker iskeletli (Corallium rubrum) mercandır. Bu hay...