ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Bir ülkedeki ekonomik yaşamın doğrudan devletin kontrolü altında olduğu sistem. Devletin, halkın temel ihtiyaç maddelerinin üretiminde ve temel hizmetlerin sürdürülmesinde doğrudan üretime katılmasıyl...

Ege Denizi'nde Türkiye'nin batı kıyıları önünde Yunan adası. Uzunluğu 48, genişliği 13-25 km; yüzölçümü 840 km2, nüfusu 65.000, merkezi, doğu kıyıda Kastron'dur. Yakınında bazı adalarla Yunanistan'ın ...

Sansar cinsinden, kuyruğu kara, gövdesi beyaz tüylü, çok değerli postu için avlanan bir hayvan, kakım (Mustela erminea). Kısa bacaklıdır ve koku alma duygusu çok gelişmiştir. Genellikle kuzey yarıküre...

İnsanlarla birarada yaşayan ve faydası dokunan, koyun, öküz, dana, at gibi hayvanlar. İnsanoğlunun varlığı ile evcilleştirme başlamıştır. Âdem aleyhisselâmın oğlu Hâbil ve Kâbil çobanlık ve çiftçilik ...

Küstümotugiller (Mimosaceae) familyasının Acacia cinsini oluşturan yaklaşık 800 ağaç ya da ağaççık türünün ortak adı. Afrika'nın kurak bölgelerinde, Avustralya ve Amerika'da kendiliğinden yetişen 500&...

Üzeri kubbeli ya da açık su haznesi. Genellikle cami avlularında bulunur. Çevresindeki musluklardan ya da ortasındaki fıskiyeden bol su akar. Abdest alınması amacıyla yapılan şadırvanlar kare, daire y...

Tezkere, pusula. Terim olarak eskiden belli bir meslekte yetişmiş kişilerin yaşamöykülerinin toplandığı yapıtlara tezkire genel adı verilmiştir. "Zikr"den türetilen sözcüğün çoğulu "tezakir"dir. Tezki...

Bir dalga treninde, aynı fazda titreşen ardışık iki nokta arasındaki uzaklık. Bir dalganın boyu, hızının, frekansına oranıyla ifade edilir. Belli bir ortamda hareket eden ışık için, ışık hızı ve dalga...

Özellikle dağlık arazide bulunan kar örtüsünün kayarak hareket etmesi ve yuvarlanarak gitgide büyümesi sonucu ortaya çıkan doğal afet. Çığ tehlikesinde can ve mal kaybı özellikle dağlık alanların eteğ...

Bir ceza ve işkence aygıtı. İki ucuna ip ya da kayış bağlı kalınca bir sopadır. Eskiden öğrenciler ve yasaya aykırı davranan kişiler, falaka kullanılarak cezalandırılırdı. Falakaya çekilecek kişi sırt...

Başkasının bir dizesini ya da beytini kendi şiiri içine alma sanatı. Kural olarak, alıntı yapılan şairin adını belirtmek gerekir. Ama alınan, çok bilinen bir dize ya da beyitse bu kurala uyulmayabilir...

Sinekkapangiller (Droseraceae) familyasından çok yıllık, küçük böcek ve sinekleri yakalayarak beslenen bir bitki. Sinekkapan, etçil bir bitkidir. Çiçek dikenli yapraklarını kapatarak, yaprağın üstüne ...

İki dağ arasındaki geçit. Vadiler ya yeryüzündeki sıkışmaların etkisiyle dağlarla birlikte oluşurlar ya da akarsuların etkisiyle yataklarını aşındırarak meydana gelirler. Irmakların yarmasıyla ve da...

Hz. Muhammed Peygamber'in Mekkeliler ile yaptığı savaş (627). Savaşa pek çok Arap kabilesi katıldığından hizipler savaşı anlamına "Ahzab Savaşı" da denir. Müslümanların Medine'den çıkardığı Ben...

En tiz erkek sesi ve sesi böyle olan okuyucu. Genellikle operalarda yalnız göğüsten gelen seslerini kullanan sanatçılar bu gruba girer. Sesi o kadar güçlü olmayan ve yüksek notalarda bas sesini kullan...

Birleşiminde %75′ten çok kalsiyum karbonat bulunan, genellikle beyaz, renkli, cilâlanabilen kireç taşı. Mermerler en çok inşaatlarda, anıtlarda, heykelcilikte ve dekorasyon işlerinde kullanılır....

Genellikle hamam ve ıslak yerlerde giyilen, ayağa meşin ya da lastik bir bantla geçirilen dört-beş parmak yüksekliğinde bir tür tahta ayakkabı. Değerli nalınlar şimşir ya da abanoz ağacından yapılır, ...

Klâsik Türk müziğinin başlıca çalgılarından biri olan, yay ya da mızrapla çalınan, uzun saplı, telli, tahta çalgı. Tanbur olarak da bilinir. Sözcüğün kökeni Arapça "tunbur"a dayanır. Tunburun ise Süme...

Polarma olayını incelemeye yarayan alet. Polarılmış ışığın geçtiği bir polargı (polarizör) ile bu ışığın incelenecek saydam bir numuneden geçtikten sonra üzerine düşürüldüğü döner bir analizleyenden (...

Tek toynaklılar (Perissodactyla) takımının Tapiridae familyasından varlığını sürdüren tek cinse (Tapirus) ait dört memeli türünün ortak adı. Tapirlerin ön ayağında 4, arka ayağında 3 parmak vardır. Ta...

Osmanlı İmparatorluğu ile Avusturya İmparatorluğu ve Osmanlı İmparatorluğu ile Venedik arasında imzalanan antlaşma (21 Temmuz 1718). Osmanlı İmparatorluğu 1683 yılında Viyana'nın ikinci defa kuşatılma...

Kenarlarından biri kiriş, biri de teğet olan ve köşesi, bu teğetin değme noktası olan açı. Çevre açı gibi, gördüğü yayın yarısıyla ölçülür. Bu nedenle, aynı yayı gören teğet kiriş açıyla çevre açılar ...

Kara yosunları, ciğer otları, atkuyrukları ve eğrelti otlarının oluşturduğu bitki grubuna verilen genel ad. Ormanlar, çay ve dere kenarları, göl kıyıları çiçeksiz bitkilerin yaşaması için uygun orta...

Cucumis sativus. Kabakgillerden, uzun, iri meyveli, sürüngen, bir yıllık otsu bitki. Ana yurdu Hindistan'dır. Soğuğa dayanıksız bir ılıman iklim bitkisi olan hıyar, ülkemizde yaygın adıyla salatalık...

Hristiyanlarda evlenirken gelinin damada götürdüğü mal ya da para. Avrupa ülkelerinin bir kısmı ile Türkiye'deki Rum ve Ermeni ailelerinde günümüzde de bu gelenek sürdürülmektedir. Amaç, kız evlâdın, ...