ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Semizotugiller (Portulacaceae) familyasından, etli ve mayhoş yaprakları sebze olarak yenilen otsu bir bitki. Semizotu, tek yıllık yabani bir ottur. Sapı 100 cm kadar uzunluğunda, yatık durumda ve etli...

Müzikte türlü yapıtlardan ya da bir yapıtın içinden seçilmiş parçaların sıralanmasıyla oluşan bütün. 19. yüzyıl başlarında piyano, keman, flüt potpurileri çok moda oldu, bunun üzerine opera, operakomi...

Timur'un soyundan gelen ve XV-XVI. yüzyıllarda İran ve Orta Asya'da egemen olan hanedan. Timur'un ölmesinden sonra fethettiği topraklar oğulları Miranşah (öl. 1407) ve Şahruh (hükümdarlığı 1405-1447) ...

Müslümanlık'ta din uğrunda yapılan savaş. İslâm geleneğinde cihadın üç önemli evresi vardır. Hz. Muhammet'in peygamberliğinin Mekke döneminde cihat, haram kılınmıştı. Çünkü bu dönemde Müslümanlar hem ...

Devletin ve hükümetin normal idârî yetkileri ve hukûkî tedbirleri kullanarak alt edemediği büyük güçlüklerin ortaya çıkması durumunda başvurulan olağanüstü idâre usullerinden biri. Tabiî âfet, tehlike...

Bedeni dışarıdan gelen mikroorganizmalara karşı koruyan beyaz kan hücreleri. Koruyucu sisteminin bağışıklık sisteminin en önemli üyelerinden biri olan akyuvarlar kemik iliğinde ve lenf yumrularında ya...

Teknik adı gliserol trinitrat [C3H5 (ONO2)3] olan patlayıcı bir organik bileşik. 1846'da Ascanio Sobrero tarafından bulundu. Alfred Nobel, nitrogliserini, ticarî olarak kullanılabilir duruma getirdi. ...

Çok hücreli hayvanlarda hücreler arasındaki haberleşmeyi sağlayan sisteme verilen ad. Haberleşme sistemleri kimyasal ve elektriksel olarak ikiye ayrılır. Kimyasal haberleşme, salgı bezi ve iç salgılar...

Yunan mitolojisinde kadın başlı, kuş kanatlı yaratıklar. Güzel sesleriyle söyledikleri şarkılarla yolcuları etkileyerek onları öldüren kötü ruhlu cinlerdi. Odisseas, Kirke'nin öğüdüne uyarak, Sirenler...

Doğu Anadolu'da dağ kütlesi. Orta Fırat bölümünde, Munzur Dağları'nın doğu kesimini oluşturur. Yüksek yerlerinde dördüncü zaman buzullarına bıraktığı aşınım izlerine geniş ölçüde rastlanır. Yüksekliği...

Doğum ya da evlilik yoluyla birbirine bağlı bireylerin oluşturdukları toplumsal birim. Dört temel aile tipi vardır: Ana, baba ve çocuklardan oluşan çekirdek aile; kardeşleri ve diğer akrabaları da kap...

Tüm devlet güçlerinin (yasama, yargı, yönetim), azledilemeyen bir kişi ya da komite tarafından, sınırsız olarak kullanıldığı yönetim biçimi. Diktatörlüğün kökeni, eski Roma'ya dayanır. Eski Roma'da ol...

Periyodik cetvelin 5B grubunda yer alan uranyum ötesi element. Kimin tarafından bulunduğu, ABD ve Rus bilim adamları arasında tartışma konusudur. Bu nedenle, nilsbohryum adıyla da anılmaktadır. ABD'li...

(1831 Bratislava-1913 Budapeşte), Macar Türkolog. Kendi kendine öğrenmeye başladığı Türkçesini Budapeşte Üniversitesi'nde sürdürdü. Bir süre İstanbul'da bulundu. Tanzimat döneminde devlet adamlarının ...

Merkez sağ eğilimli siyasal parti. 12 Eylül 1980 askerî harekâtından sonra Millî Güvenlik Konseyi siyasal faaliyetlerin yeniden başlatılmasına ve siyasî partilerin kurulmasına izin verince kapatılan A...

Muhammet Peygamber'in, İslâm ulularından Veysel Karani'ye armağan ettiği söylenen hırka. İstanbul'da Karagümrük Hırkai Şerif Camii'nde özel bir sandıkta saklanır. Ramazan'ın ikinci yarısında halka açı...

Yıldırım Bâyezîd'in,Ankara Meydan Savaşında Timur Hana esir düşmesinden sonra dağılan Osmanlı birliğinin, 1413 yılında, Birinci Mehmed Han tarafından yeniden sağlanıncaya kadar geçen devresi. Yıldır...

(1826 İstanbul-1871 İstanbul), şair, yazar. İlköğrenimini mahalle sıbyan mektebinde ve Feyziye Okulu'nda yaptı. Tophane Müşirliği Mektubi Kalemi'ne girdi. Arapça, Farsça, Fransızca öğrendi. Maliye kon...

Bir sözcüğün sonundaki sessiz harfin, ardından gelen sözcüğün başındaki sesli harfe ses olarak bağlanması, vasl. Aruz kalıplarına uyma zorunluluğu eski şairlerin vasla başvurmalarına yol açmıştır. Yah...

İki gaz arasında yanma olayının gerçekleştiği sıcak, ışıklı bölge. Yanıcı bir gaz havayla (oksijenle) karşılaştırılıp uygun bir sıcaklığa getirilirse alev elde edilir. Hidrojen alevi soluktur. Yanıcı ...

Yer altında bulunan erimiş kızgın maddelerin, yeryüzüne çıktığı koni biçimindeki tepelere verilen ad. Yanardağ olarak da bilinir. Volkandan çıkan sıcak ve sıvı hâldeki maddelere lâv denir. Volkanlarda...

Uzun deneme ve gözlemlere dayanan, halka mal olmuş, kısa ve özlü söz. Atasözlerinin söyleyeni belli değildir. Bu nedenle özdeyişlerden (vecizelerden) ayrılır. Atasözleri, bir toplumun kültürünün, düny...

Gemilerin yapıldığı ve onarıldığı yerlere verilen ad. Tersane sözcüğü, Arapçadaki "dar ussınaa" (sanat evi) sözcüğünden gelmektedir. Daha çok savaş gemilerinin onarıldığı ve yapıldığı yerler için ters...

Sinir zayıflığının yol açtığı hastalık. Nevrasteni hem sinirsel, hem ruhsal yönü olan bir hastalıktır. Nevrasteniye yol açan pek çok neden mevcuttur. Ağır ve sürekli enfeksiyon hastalıkları, fiziksel ...

Secale creale. Buğdaygiller (Poaceae) familyasından dayanıklı bir tahıl. Boylu, bir çenekli ve yıllık bir bitkidir. Başaklarındaki taneler uzun ve tüylüdür. Çavdar, buğday yetiştirmeye elverişli olmay...