Yazma Eser (Hat-Tezhip-Ebru-Cilt-Minyatür) terimi olarak Tirşe: Üzerine yazı yazılacak şekle konulmuş hayvan derisine verilen ad. İyisi genç dana derisinden, adileri koyun ve keçi derisinden yapılırdı. Eski yazılara göre tirşe şöyle yapılırd; Deri, kılları kesilip kireçlendikten sonra ağaçtan bir dayanak üstüne serilir, içi kazınarak, yapışık kalmış et ve yağ artıkları kaldırılır. Bol su ile yıkanır, temizlenir. Tahtaya gerilir, ete yapışık kısmına ince elekten geçirilmiş tebeşir tozu serpilir ve yüzeyi sünger taşı ile düzeltilir. Kıllı yüzeyi de sünger taşı ile düzeltilir. Bu işlem sırasında çok dikkat edip deriyi yıpratmamak gerekir. Böylece hazırlanan deri çerçeveye gerilerek özenle saçak ve kuru havada kurutulur.
Elde edilen tirşe (parşömen) ince ve beyazdır. Buna verilen diğer bir ad ise velin'dir. Tirşe beyaz, san ve kırmızı olmak üzere üç çeşittir. Yazı derinin bir yüzüne yazılır. Ak deri adı da verilir. Ayrıca altın inceltmekte kullanılan deriye de tirşe denilir.
Elde edilen tirşe (parşömen) ince ve beyazdır. Buna verilen diğer bir ad ise velin'dir. Tirşe beyaz, san ve kırmızı olmak üzere üç çeşittir. Yazı derinin bir yüzüne yazılır. Ak deri adı da verilir. Ayrıca altın inceltmekte kullanılan deriye de tirşe denilir.
Benzer Yazma Eser (Hat-Tezhip-Ebru-Cilt-Minyatür) Terimleri:
- Ahenin Kalem
Demir kalem.
- Sitte (Aklam-ı Sitte)
Hat sanatında 6 çeşit yazıya verilen isimdir. Bunlar; Sülüs, Nesih, Te
- Parçalı Şemse
Eski kitap ciltlerinin kapları üzerine yapılan bir şemse çeşidi. Kitab
- Misin
Meşin ile ilgili bilgilere bakınız.
- Harpi
Süslemede kullanılan mitolojik hayvan motiflerindendir. Yarı insan yar
- Risale
Küçük kitap; risale, mecmua yerine de kullanılmıştır. Ama daha çok mec
- Mücellid
Kitap ciltleyen, ciltçi.
- Pesend
Altın süslemenin zermühre sürülüp parlatılmasıyla elde edilen parlak y
- Mibret
Eğe cinsinden bir âlet. Kamış kalemin elyafı ile diğer kısımlarının te
- Noktasız Yazı
Arşivde, kimi nedenlerle noktasız olarak yazılan yazı. Siyakat, tevkî,
