Edebiyat terimi olarak Tecâhül-i Arif: Anlamla ilgili sanatlardandır. Bilinen bir gerçeği, bilmez görünerek söylemek yöntemiyle yapılır. Bilinen şey, bilinmiyormuş gibi anlatılırken genellikle bir espriye dayandırılır. Bu yapılırken mübalağa ve istifham sanatından da yararlanılır. Örnek:
Âb-gûndur günbed-i devvâr rengi bilmezem
Ya muhît olmuş gözümden günbed-i devvâre su
Fuzulî
(Bilmiyorum, dönen kubbe mi su rengindedir, yoksa gözyaşlarım mı gökyüzünü kaplamıştır.) Fuzuli, kubbenin, yani gökyüzünün mavi renkte olduğunu bilmiyor gibi görünüyor. Aslında gözyaşlarının gökyüzünü kaplayacak kadar çok ağladığını belirtmek için bu yola başvurmuştur.
Âb-gûndur günbed-i devvâr rengi bilmezem
Ya muhît olmuş gözümden günbed-i devvâre su
Fuzulî
(Bilmiyorum, dönen kubbe mi su rengindedir, yoksa gözyaşlarım mı gökyüzünü kaplamıştır.) Fuzuli, kubbenin, yani gökyüzünün mavi renkte olduğunu bilmiyor gibi görünüyor. Aslında gözyaşlarının gökyüzünü kaplayacak kadar çok ağladığını belirtmek için bu yola başvurmuştur.
Benzer Edebiyat Terimleri:
- Matla
Gazel ya da kasidenin ilk beyti.
- Sone
İlk iki bendi dörtlük, son iki bendi üçlük on dört mısradan oluşan naz
- İdmac
Sözcük anlamı sıkıştırmak. Edebiyatta sözde ve yazıda övgü içinde övgü
- Çağrışımsal Alan
Çağrışım yoluyla aralarında anlamsal ya da biçimsel bağlantılar kurula
- Nesnellik
Yazarın, kendisini anlatımın dışında tutması, başka bir deyişle kendis
- Cönk
1- Halk edebiyatının seçkin ürünlerinin yazıldığı defterler, yazma kit
- Nazım Birimi
Manzume ve şiirlerde, anlam bütünlüğü gösteren, yapıyı oluşturan, kend
- Alaka
İlgi. Bir sözcüğü gerçek anlamının dışında bir anlamda (mecazi) kullan
- Varoluşculuk
1- İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra Fransız yazar J. P. Sartre'ın kurucu
- İbda
Yaşanılan dönemin sanat anlayışı içinde olağanüstü bir eser yaratma. Ö
