ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Bir ana dilin tarihsel ve bölgesel nedenlerle ses, yapı ve söz dizimi bakımından gösterdiği farklılaşma; diyalekt. Lehçeyi "ağız"dan ayıran en önemli ayrım, lehçenin aynı dil içinde olmasına karşın, a...

Bir doğru üzerinde eşit zaman aralıklarında eşit yollar alan, yani hızı sabit olan bir noktanın hareketi. Noktanın hızı (v), aldığı yolun (s), bu yolu almak için geçen zamana (t) oranıdır (v=s/t). Düz...

Sıçangiller familyasından Microtinae takımına ait çok sayıda çok sayıda küçük memeli türü. Tıknaz gövdeli, yuvarlak burunlu, kısa kuyrukludur. Genellikle sırtı kırmızımsı esmer, karnı gri renkli tüyle...

Şekerpancarı ve şekerkamışından elde edilen tatlandırıcı bir gıdâ maddesi. Şeker kimyâda C12 H22 O11 formülüyle gösterilen ve sakkaroz adıyla anılan bir korbonhidrattır. Birçok bitkide bulunmasına rağ...

Kedigillerden, etçil memeli (Lynx lynx). Avrupa ve Asya'da dağlarda yaşar. Uzunluğu 100, kuyruğu 15 cm.dir. Kulaklarının ucunda sert kıllardan bir püskül bulunur. Postu kızılımsı gri üstüne koyu renk ...

Baskın alelin varlığında etkisini göstermeyen aleldir. Resesif özellik de denir. Kalıtsal özellikler anneden ve babadan gelen genlerle belirlenir. Saç rengi, boy, göz rengi gibi bütün yapısal özellikl...

Egemenliğin, bir tek kişinin elinde olmadığı ve oy hakkına sahip yurttaşlar tarafından seçilen temsilciler eliyle yasalara uygun şekilde kullanıldığı yönetim biçimi. Cumhuriyet yönetiminde devleti yön...

(Juncus) Hasırotugillerden, bataklıklarda yetişen bir saz. Ülkemizin iç kesimlerindeki bataklıklarda 800-1830 metreler arasında yayılış gösterir. Tuzlu bataklıklarda iyi gelişen bu türün, sivri uçlu,...

Uyanık bir kişinin, kendi dışında var sandığı; ama gerçekte yok olan olguları algılaması. "Hezeyan" olarak da bilinen sanrılar; peygamberlik gibi büyüklük sanrıları, değersizlik, işe yaramazlık gibi k...

Osmanlı Devleti'nde yeniçeri ocağına alınmak üzere, Hristiyan halktan toplanan 14 ilâ 18 yaşlarındaki erkek çocuklarına verilen ad. Devşirmeler önce Türk ailelerin yanına verilir ve Türkçe öğrenmeleri...

Osmanlı Devleti'yle İran'da egemen olan Safevîler arasında 23 Ağustos 1514′te Çaldıran ovasında yapılan meydan savaşı. Yavuz Sultan Selim, babası II. Bayezit ve kardeşleriyle taht mücadelesi ver...

Yer'in ekvator şişkinliği üzerine Ay kütlesinin yaptığı çekim etkisiyle Yer ekseninin, 18 2/3 yılda bir elipsel koni çizmek üzere doğrultusunu sürekli olarak değiştirmesi olayı; üğrüm. ...

Amonyum klorürün (NH4Cl) piyasadaki adı. Beyaz kristal yapılı bir tuzdur. Isıtılınca süblimleştiğinden (340°C) bu yöntemle saflaştırılır. Solvay yönteminde yan ürün olarak elde edilir. Kuru pillerde, ...

Ellerinde, parmaklarında sakatlık olmadığı hâlde insanın yazma yeteneğini yitirmesi, yazma yitimi. Bir tür afazi olan agrafi, nörolojik bir durumdur. ...

Yirminci yüzyıl şâir ve yazarlarından. 1890 yılında İstanbul'da doğdu. Babası, albaylıktan emekli Mehmed Emin Beydir. İlköğretimine, Çengelköy Mekteb-i İbtidâîsinde başladı, Havuzbaşı Mektebini bitird...

Türk siyâset adamı. Türkiye Cumhûriyeti Hükümetinin onuncu başbakanı. 1883'te Erzincan Kemâliye'de doğdu. Babası Müderris İbrâhim Edhem Efendi, annesi Sâliha Hanımdır. Öğrenimini İstanbul'da tamamladı...

Osmanlı İmparatorluğu'nda padişahların yazılı emri. Ferman sözcüğü Farsçada emir, buyruk anlamına gelir. Fermanların başında padişahların tuğraları bulunurdu....

Sağlık durumuyla aşırı ilgilenme, hastalık kuruntusu. İlginin sağlık konusunda yoğunlaşması ve ilâca aşırı eğilim; sürekli hastalık korkusu; organik neden olmadığı hâlde hep aynı hastalıktan yakınma g...

Lağım adı verilen tüneller açarak patlayıcı madde yerleştiren ve bunu patlatarak kale duvarlarını yıkan askerlere verilen ad. Osmanlı askerî örgütlenmesinde, Kapıkulu ocaklarına bağlı bir lağımcı ocağ...

Ölçü ve uyak koşuluna bağlı kalınmadan, düzyazıyla şiirsel söyleyişin amaçlandığı yazı. Mensure de denilmiştir. Şiirselliği sağlamak için cümlede iç uyum gözetilmiş, imgeden, şairane benzetmelerden ya...

Hareket hâlindeki ya da duran sıvıların mekaniği. Eskiden yalnızca hareket hâlindeki suyla ilgili problemleri konu edinen hidrolik, hidrodinamiğin mühendislik alanındaki uygulaması olarak da tanımlana...

İçinde bol miktarda dolomit minerali içeren, beyaz, krem ya da gri, bazen de kahverengi ya da pembeye çalan renklerde tortul bir kayaç. İri, orta ya da ince taneli olabilir. Sık dokuludur. Genellikle ...

Şiir, ölçülü ve ölçüsüz (serbest) olarak iki biçimde yazılabilir. Ölçülü yazılan şiirlerde iki tür ölçü söz konusudur: Aruz ölçüsü ve hece ölçüsü. Aruz, Arapça ve Farsça kökenli bir ölçüdür ve ü...

Periyodik cetvelin 5B grubunda yer alan, gümüş grisi renkte metal element. Doğada kolombit [(Nb,Ta)2O6] minerali içinde niyobyumla birlikte bulunur ve niyobyuma benzer. Filizinden uygun bir çözücüyle ...

Seçilmiş nesir ve nazım parçalarından oluşan kitap, güldeste. Yunanca "anthologia" sözcüğü "anthos" (çiçek) ve "legein" (derlemek) sözcüklerinden türetilmiştir. İlk antolojileri İlk Çağ'da Yunanlılar ...