Edebiyat terimi olarak İham: Anlamla ilgili edebi sanat. İki ya da daha fazla anlamı olan sözcüğün en uzak anlamıyla kullanılması. Eğer sözcügün iki anlamının da konuyla ilisi olursa "ilham", sözcüğün özellikle gerçekten çok mecaz anlamı kastedilirse "kinaye" yapılmış olur. Örnek:
Sahn-ı çemende durma saalınsun sabâ ile
Azâdedir nihâl bugün berg ü bârdan
Bakî
("Fidan bugün yaprak ve bardan kurtulup serbet kaldı, artık bahçenin ortasında rüzgarla salınsın." Bâr sözcüğü hem meyve hem yük anlamındadır. Bâr'dan kurtulmakla ağaçlar hem meyveden hem de yükten kurtulurlar. Şair burada bâr'ın bu iki anlamını kastederek iham yapıyor.
Sahn-ı çemende durma saalınsun sabâ ile
Azâdedir nihâl bugün berg ü bârdan
Bakî
("Fidan bugün yaprak ve bardan kurtulup serbet kaldı, artık bahçenin ortasında rüzgarla salınsın." Bâr sözcüğü hem meyve hem yük anlamındadır. Bâr'dan kurtulmakla ağaçlar hem meyveden hem de yükten kurtulurlar. Şair burada bâr'ın bu iki anlamını kastederek iham yapıyor.
Benzer Edebiyat Terimleri:
- Mensure (Mensur Şiir)
Duygu, düşünce, yaşam ya da hayalleri şiir inceliğinde anlatan düzyazı
- Burlesk
Kaba, aşırı ve bayağı komiklik.
- İdil
1- Eski Yunan şiirinde mitolojik, epik ve pastoral şiirlerin genel adı
- Hüsn-i Ta'lil
Anlamla ilgili edebi sanat. Divan edebiyatında bir olayın meydana geli
- Berdar
Asılmış, darağacına çekilmiş. Divan ve tasavvuf edebiyatında sevgilini
- Tekerleme
Kimi sözcüklerin, seslerin yinelemesi, ölçü, uyak gibi öğelere bağlı k
- Bahr-ı Tavîl
Vezinli, kafiyeli uzun nesir cümlelerden kurulan Divan edebiyatı nazım
- Darb-ı Mesel
Meydana gelen bir durumu, olayı bir örnekle anlatmakta kullanılan kalı
- Pastiş
Bir yazarın dil ve anlatım özelliklerine, alay etmek amacıyla onu anım
- Kaside
Divan şiirinde genellikle din ve devlet büyüklerini övmek amacıyla yaz
