Türkçe-Dil Bilgisi terimi olarak Dolaylı Tümleç: 1. Eylemin anlamını tümleyen ve yönelme, kalma, çıkma durumlarından birinde bulunan veya ilgeç alan tümleç.
2. Cümlede yüklemin anlamını çeşitli yönlerden tamamlayan ve kesinleştiren; bulunma, yönelme ve çıkma durumunu eklerinden biriyle veya bir edatla birlikte bulunan yalın veya grup durumundaki adın cümle bilgisindeki adlandırılışı. Başka bir anlatımla, bulunma, çıkma ve yönelme durumu ekleri veya bir edat almış bulunan tümleç türü: Mum ışığında başladığım yazıyı lüks ışığında devam ettirdim ve elektrik ışığında bitirdim. (A.N.Asya, Ayın Aynasında, s.72), Nihat masanın üstünden kibriti alarak ayağa kalktı. (P.Safa, Mahşer, s.69),
2. Cümlede yüklemin anlamını çeşitli yönlerden tamamlayan ve kesinleştiren; bulunma, yönelme ve çıkma durumunu eklerinden biriyle veya bir edatla birlikte bulunan yalın veya grup durumundaki adın cümle bilgisindeki adlandırılışı. Başka bir anlatımla, bulunma, çıkma ve yönelme durumu ekleri veya bir edat almış bulunan tümleç türü: Mum ışığında başladığım yazıyı lüks ışığında devam ettirdim ve elektrik ışığında bitirdim. (A.N.Asya, Ayın Aynasında, s.72), Nihat masanın üstünden kibriti alarak ayağa kalktı. (P.Safa, Mahşer, s.69),
Benzer Türkçe-Dil Bilgisi Terimleri:
- Çekimli Eylem
Kip ve kişi eki alarak yüklem olmuş eylem.
- Ünlü Daralması
Yanlarında geniş ünlüleri daraltma etkisi yapan bazı ünsüzlerin etkisi
- Addan Fiil Türeten Ekler
Adlara ve ad soylu kelimelere gelerek anlamca eskisinden farklı yeni b
- Adıl
Zamir.
- Şahıs Eki
Yüklemde kip ekinden sonra gelip kişi anlamı veren ek.
- Tonlama
Konuşmada anlatıma duygu ve seslenme katmak amacıyla yapılan, ses titr
- Yardımcı Ünlü
İki ünsüzün bir araya gelmesini sağlayan" ı, i, u, ü" ünlüleri.
- Kesme İşareti
(') biçimindeki noktalama işareti.
- Cümle Dışı Öge
Cümlenin içinde yer alan ancak cümlenin ögesi olmayan sözcük ya da söz
- Ses Daralması
"a,e" geniş ünlüsüyle biten sözcüklere "-yor" şimdiki zaman eki getiri
