Felsefe, Psikoloji, Sosyoloji, Mantık terimi olarak Diyalektik: 1. Genel olarak değişimi simgeler. Akıl, mantık olarak da kullanılır.
2. Bir kavramdan öteki kavrama çelişmeleri ortadan kaldırarak ilerleme yolu. Düşünce ortadan kaldırılarak ilerleme yolu. Düşüncenin ve varlığın çelişmelerle değişip ilerleyerek gelişmesi ve yeni gerçeklerin ortaya çıkması. Hegel'e göre düşüncenin tez - antitez - sentez aşamalarından geçerek gelişmesi.
a. Sokrates'te doğruya varmak, kavramları açıklığa kavuşturmak, bunları tanımlayabilmek için karşıtlıklar içinde ilerleyen karşılıklı konuşma yöntemi.
b. Platon'da kesin bilgiye ulaşmak için izlenen yol.
c. Aristoteles'te bir kıyas çeşidi.
d. Kant'ta aklın mutlak olana ulaşmak isterken zorunlu olarak içine düştüğü çelişmeler.
3. Bir kavramdan diğerine, çelişmeleri ortadan kaldırarak ilerleyen düşünme yolu. (Sokrates ve Platon'da, bir kavramı belirlemek için karşılıklı konuşularak verilen tanımlar arasındaki çelişkileri kaldırıp kavramın özüne varmak, felsefe yapmaktır. Aristoteles'te, olası ve genel öncüllerden kalkarak yapılan kıyas çeşidi olup zihin jimnastiği yapmaya yarar. Bilimsel sonuçlara ulaştırmaz.)
2. Bir kavramdan öteki kavrama çelişmeleri ortadan kaldırarak ilerleme yolu. Düşünce ortadan kaldırılarak ilerleme yolu. Düşüncenin ve varlığın çelişmelerle değişip ilerleyerek gelişmesi ve yeni gerçeklerin ortaya çıkması. Hegel'e göre düşüncenin tez - antitez - sentez aşamalarından geçerek gelişmesi.
a. Sokrates'te doğruya varmak, kavramları açıklığa kavuşturmak, bunları tanımlayabilmek için karşıtlıklar içinde ilerleyen karşılıklı konuşma yöntemi.
b. Platon'da kesin bilgiye ulaşmak için izlenen yol.
c. Aristoteles'te bir kıyas çeşidi.
d. Kant'ta aklın mutlak olana ulaşmak isterken zorunlu olarak içine düştüğü çelişmeler.
3. Bir kavramdan diğerine, çelişmeleri ortadan kaldırarak ilerleyen düşünme yolu. (Sokrates ve Platon'da, bir kavramı belirlemek için karşılıklı konuşularak verilen tanımlar arasındaki çelişkileri kaldırıp kavramın özüne varmak, felsefe yapmaktır. Aristoteles'te, olası ve genel öncüllerden kalkarak yapılan kıyas çeşidi olup zihin jimnastiği yapmaya yarar. Bilimsel sonuçlara ulaştırmaz.)
Benzer Felsefe, Psikoloji, Sosyoloji, Mantık Terimleri:
- Meta
Kullanım ve değişim değeri olan şeylerin bütünü. Mal, ticaret malı, se
- Ahlak
1- İnsanların bir toplum içinde uyumlu yaşamaları için kendilerine gör
- Demokratik Devlet
Yasama, yürütme, yargı güçlerini kullanan kurumların temsilcileri yetk
- Sistematik
Dizgeli, sistemli.
- Doğrulanabilirlik-Yanlışlanabilirlik
Deney, gözlem ya da diğer bilimsel yöntemlerle sınama yolu bir önerme
- Rantiye
Üretime katkısı olmadan kira ve faiz geliri elde ederek yaşamını sürdü
- Gelenek
1- Bir toplumun, yüzyıllar öncesinden kendi içerisinde doğan, kuşaktan
- Döndürme
Bir önermenin niteliğini değiştirmeden öznesini yüklem, yüklemini özne
- Tümdengelim
Genel yargılardan akıl yolu ile tek tek sonuçlar çıkarılmasına dayanan
- Hipotetik yargı
Koşullu yargı. Bir koşulla sonucu arasındaki bağlantıyı dile getiren y
